1,050
רעדאגירונגען
אונטערשייד צווישן ווערסיעס פון "רבי אלעזר הקליר"
קפיצה לניווט
קפיצה לחיפוש
←זיינע פיוטים: אפדעיט
ק (←חולקים אויף דער שיטה: הגהה) |
(←זיינע פיוטים: אפדעיט) |
||
| שורה 65: | שורה 65: | ||
רבי אלעזר הקליר איז געווען פון די ערשטע און גרעסטע פייטנים ביי כלל ישראל. ער האט מחבר געווען הונדערטער פיוטים פון אלע סארטן: [[קדושתא|קדושתות]] - סעריע פון פיוטים אויף די הויכע שמונה עשרה פון שבת, יום טוב און אנדערע געלעגנהייטן, [[שבעתא|שבעתות]] – אויף די הויכע שמונה עשרה פון מוסף, מנחה און מעריב, [[קרובה|קרובות]] – פיוטים אויף די 18 ברכות פון שמונה עשרה, און אזוי אויך [[מערבית]], [[קינות]], [[הושענות]], פיוטים אויף [[ברכת המזון]] און נאך. א גרויס טייל פון די פיוטים וואס ווערן געזאגט לויט מנהג אשכנז זענען פון זיינע פיוטים. א חלק פון זיינע פיוטים זענען פארקורצט געווארן במשך פון די יארן. אין דער קאירא גניזה זענען געפונען געווארן נאך א גרויסע צאל פיוטים וואס זענען נישט געווען באקאנט ביז דאן. | רבי אלעזר הקליר איז געווען פון די ערשטע און גרעסטע פייטנים ביי כלל ישראל. ער האט מחבר געווען הונדערטער פיוטים פון אלע סארטן: [[קדושתא|קדושתות]] - סעריע פון פיוטים אויף די הויכע שמונה עשרה פון שבת, יום טוב און אנדערע געלעגנהייטן, [[שבעתא|שבעתות]] – אויף די הויכע שמונה עשרה פון מוסף, מנחה און מעריב, [[קרובה|קרובות]] – פיוטים אויף די 18 ברכות פון שמונה עשרה, און אזוי אויך [[מערבית]], [[קינות]], [[הושענות]], פיוטים אויף [[ברכת המזון]] און נאך. א גרויס טייל פון די פיוטים וואס ווערן געזאגט לויט מנהג אשכנז זענען פון זיינע פיוטים. א חלק פון זיינע פיוטים זענען פארקורצט געווארן במשך פון די יארן. אין דער קאירא גניזה זענען געפונען געווארן נאך א גרויסע צאל פיוטים וואס זענען נישט געווען באקאנט ביז דאן. | ||
זיינע פיוטים זענען אויסגעשטעלט אויף א קינסטליכן מייסטערהאפטיגן אופן. זיי זענען פון די ערשטע אין די אידישע היסטאריע וואס מען געפינט אויפ'ן [[גראם]]. אויך איז דער [[מעטער (פאעזיע)|מעטער]] אויסגעשטעלט מיט א אייניגער סיסטעם, פון א באשטימטע צאל ווערטער אין יעדן שורה, און א באשטימטע צאל שורות פאר יעדן גראם{{הערה|איבער די מעטער-סיסטעם פון די ארץ -ישראל'דיגע פיוטים זעט: עזרא פליישער, ''''עיונים בדרכי השקילה של שירת הקודש הקדומה'''', הספרות 24 (תשל״ז), עמ׳ 83-70}}. זיין ווערטער-אויסוואל איז גאר ברייט, זיך באנוצנדיג מיט כינוים (צום ביישפיל "אזרח" אנשטאט [[אברהם]]; "נעקד" אנשטאט [[יצחק]]) און זעלבסט געבויטע טערמינען אויף א ברייטן פארנעם, ער האט זיך געטרויט צו שאפן פרישע ווערטער אין [[לשון הקודש]], ער האט גענייט [[פועל]]ים צו מאכן פאר [[שם עצם]], און [[תאר]]ים פאר פעלים. אויך האט ער געפלאכטן די [[אקראסטיך]] ביי אלע פון זיינע פיוטים, לויט די [[אלף בית]], [[תשר"ק]], [[אלב"ם]] און אפטמאל אויך מיט זיין נאמען, און די נאמען פון זיין שטאט, צומאל האט ער באצייכנט מערערע פון די דערמאנטע. נאך א קונסט וואס ער האט געשאפן איז געווען דאס אויפבויען פיוטים באזירט אויף פסוקים פון תנ"ך{{הערה|{{אוצר החכמה|משה יהודה רוזנווסר|השיר והשבח|619358|page=520|מקום הוצאה=ירושלים|שנת הוצאה=תשעה|עמ=תקה}}}}. | זיינע פיוטים זענען אויסגעשטעלט אויף א קינסטליכן מייסטערהאפטיגן אופן. זיי זענען פון די ערשטע אין די אידישע היסטאריע וואס מען געפינט אויפ'ן [[גראם]]. אויך איז דער [[מעטער (פאעזיע)|מעטער]] אויסגעשטעלט מיט א אייניגער סיסטעם, פון א באשטימטע צאל ווערטער אין יעדן שורה, און א באשטימטע צאל שורות פאר יעדן גראם{{הערה|איבער די מעטער-סיסטעם פון די ארץ -ישראל'דיגע פיוטים זעט: עזרא פליישער, ''''עיונים בדרכי השקילה של שירת הקודש הקדומה'''', הספרות 24 (תשל״ז), עמ׳ 83-70}}. זיין ווערטער-אויסוואל איז גאר ברייט, זיך באנוצנדיג מיט כינוים (צום ביישפיל "אזרח" אנשטאט [[אברהם]]; "נעקד" אנשטאט [[יצחק]]) און זעלבסט געבויטע טערמינען אויף א ברייטן פארנעם, ער האט זיך געטרויט צו שאפן פרישע ווערטער אין [[לשון הקודש]], ער האט גענייט [[פועל]]ים צו מאכן פאר [[שם עצם]], און [[תאר]]ים פאר פעלים. אויך האט ער געפלאכטן די [[אקראסטיך]] ביי אלע פון זיינע פיוטים, לויט די [[אלף בית]], [[תשר"ק]], [[אלב"ם]]<nowiki>, עניני דיומא{{הערה|פיוט </nowiki>[[שושן עמוק]]<nowiki> וואס איז לויט די אקראסטיך פון "שבת שבתון" און "יום הכיפורים"}}, און אפטמאל אויך מיט זיין נאמען, און די נאמען פון זיין שטאט, צומאל האט ער באצייכנט מערערע פון די דערמאנטע. נאך א קונסט וואס ער האט געשאפן איז געווען דאס אויפבויען פיוטים באזירט אויף פסוקים פון תנ"ך</nowiki>{{הערה|{{אוצר החכמה|משה יהודה רוזנווסר|השיר והשבח|619358|page=520|מקום הוצאה=ירושלים|שנת הוצאה=תשעה|עמ=תקה}}}}. | ||
עטליכע פיוטים זיינע פארמאגן אין צוגאב אויך די אקראסטיך "יהודה", דער [[ראב"ן]] שרייבט אז דאס איז על שם זיין ברודער יהודה וואס איז נפטר געווארן יונגערהייט{{הערה|{{אוצר החכמה|[[שלמה יהודה ראפאפארט]]|תולדות גדולי ישראל|643986|page=55|מקום הוצאה=ירושלים|שנת הוצאה=תש"ך}}}}. | עטליכע פיוטים זיינע פארמאגן אין צוגאב אויך די אקראסטיך "יהודה", דער [[ראב"ן]] שרייבט אז דאס איז על שם זיין ברודער יהודה וואס איז נפטר געווארן יונגערהייט{{הערה|{{אוצר החכמה|[[שלמה יהודה ראפאפארט]]|תולדות גדולי ישראל|643986|page=55|מקום הוצאה=ירושלים|שנת הוצאה=תש"ך}}}}. | ||
| שורה 94: | שורה 94: | ||
*{{אוצר החכמה|אברהם מאיר הברמן|תולדות הפיוט והשירה|14675|page=35|קעפל=אלעזר הקלירי|מקום הוצאה=רמת גן|שנת הוצאה=תש"ל}} | *{{אוצר החכמה|אברהם מאיר הברמן|תולדות הפיוט והשירה|14675|page=35|קעפל=אלעזר הקלירי|מקום הוצאה=רמת גן|שנת הוצאה=תש"ל}} | ||
*{{אייוועלט|57161|א בליק אריין אין פיוטים ויוצרות|ר' אלעזר הקליר|גוטע נקודה}} | *{{אייוועלט|57161|א בליק אריין אין פיוטים ויוצרות|ר' אלעזר הקליר|גוטע נקודה}} | ||
| שורה 103: | שורה 104: | ||
==ביאורים== | ==ביאורים== | ||
{{ביאורים}} | {{ביאורים}} | ||
== רעפערענצן == | ==רעפערענצן== | ||
{{רעפערענצן}} | {{רעפערענצן}} | ||