אונטערשייד צווישן ווערסיעס פון "רוי:רבי זלמן לייב טייטלבוים"

ק
החלפת טקסט – "׳" ב־"'"
ק (החלפת טקסט – "״" ב־""")
ק (החלפת טקסט – "׳" ב־"'")
שורה 16: שורה 16:
[[טעקע:RebbeZalmanTeitelbaum.JPG|קליין|250px|רבי זלמן לייב נאך דער שבעה אראפקומענדיג פון זיין טאטנ'ס הויז מיט ווייסע זאקן און זילבערנעם שטעקן צום ערשטן מאל אלס רבי.]]
[[טעקע:RebbeZalmanTeitelbaum.JPG|קליין|250px|רבי זלמן לייב נאך דער שבעה אראפקומענדיג פון זיין טאטנ'ס הויז מיט ווייסע זאקן און זילבערנעם שטעקן צום ערשטן מאל אלס רבי.]]
[[טעקע:ר' זלמן לייב טייטלבוים.jpg|קליין|ביים באגלייטן אויף דער טעראסע|250x250פיקס]]
[[טעקע:ר' זלמן לייב טייטלבוים.jpg|קליין|ביים באגלייטן אויף דער טעראסע|250x250פיקס]]
רבי '''יקותיאל יהודה (זלמן לייב) טייטלבוים''' (געבוירן כ"ד כסליו [[ה'תשי"ב]])<ref>אריה ערליך. [https://docs.google.com/file/d/0B3GHdPfoH6lsOHdNVzNLb3ZJZnM/edit?pli=1 מלכות של חסד]. '''משפחה''', כ"ט בכסלו תשע"ג. זייט 28.</ref> איז דער [[סאטמאר (הויף)|סאטמארער]] רבי אין [[וויליאמסבורג]], [[ניו יארק]]. ער איז דער דריטער זון פונעם פריערדיגן סאטמארער רבי׳ן, רבי [[משה טייטלבוים]], וואס איז געווען א ברודער-קינד פון דעם ערשטן סאטמארער רבי, רבי [[יואל טייטלבוים]], גרינדער פון די סאטמארער קהילות איבער דער גארער וועלט.
רבי '''יקותיאל יהודה (זלמן לייב) טייטלבוים''' (געבוירן כ"ד כסליו [[ה'תשי"ב]])<ref>אריה ערליך. [https://docs.google.com/file/d/0B3GHdPfoH6lsOHdNVzNLb3ZJZnM/edit?pli=1 מלכות של חסד]. '''משפחה''', כ"ט בכסלו תשע"ג. זייט 28.</ref> איז דער [[סאטמאר (הויף)|סאטמארער]] רבי אין [[וויליאמסבורג]], [[ניו יארק]]. ער איז דער דריטער זון פונעם פריערדיגן סאטמארער רבי'ן, רבי [[משה טייטלבוים]], וואס איז געווען א ברודער-קינד פון דעם ערשטן סאטמארער רבי, רבי [[יואל טייטלבוים]], גרינדער פון די סאטמארער קהילות איבער דער גארער וועלט.


== ביאגראפיע ==
== ביאגראפיע ==
שורה 36: שורה 36:
די חסידים פון זיין עלטערן ברודער [[אהרן טייטלבוים|אהרן]] וואס איז דאן געווען רב אין דער קהלה אין [[קרית יואל]], האבן דאס ווי פארשטענדליך נישט געקענט אראפשלינגען, און דעמאלטס האט עמטליך אויסגעבראכן די סאטמארער מחלוקת.
די חסידים פון זיין עלטערן ברודער [[אהרן טייטלבוים|אהרן]] וואס איז דאן געווען רב אין דער קהלה אין [[קרית יואל]], האבן דאס ווי פארשטענדליך נישט געקענט אראפשלינגען, און דעמאלטס האט עמטליך אויסגעבראכן די סאטמארער מחלוקת.


נאך דער פטירה פון זיין פאטער [[כ"ו ניסן]] [[ה'תשס"ו]] איז רבי זלמן לייב אויפגענומען געווארן דורך האלב פון זיין טאטנ׳ס נאכפאלגער אלס סאטמארער רבי.
נאך דער פטירה פון זיין פאטער [[כ"ו ניסן]] [[ה'תשס"ו]] איז רבי זלמן לייב אויפגענומען געווארן דורך האלב פון זיין טאטנ'ס נאכפאלגער אלס סאטמארער רבי.


צום סוף פון זיין טאטנ'ס לעבן אין יאר תשס"ב, ווען ער איז שוין געווען אין טיפן עלטער, האט ער אונטערגעשריבן א צוואה פאר צוויי עדות אז זיין דריטער זון ר' זלמן לייב זאל איבערנעמען די רביסטעווע אין וויליאמסבורג "והוא ישב על כסאי".
צום סוף פון זיין טאטנ'ס לעבן אין יאר תשס"ב, ווען ער איז שוין געווען אין טיפן עלטער, האט ער אונטערגעשריבן א צוואה פאר צוויי עדות אז זיין דריטער זון ר' זלמן לייב זאל איבערנעמען די רביסטעווע אין וויליאמסבורג "והוא ישב על כסאי".


פון דער אנדערער זייט האט ר׳ הירצקא צוויבל, דעם רבי'נס שרייבער און ראש הכולל פון סאטמאר אין וויליאמסבורג סניף קליימער, און הרב הורוויץ (מאנטשעסטער סאטמארער רב) דערציילט, אז זיי זענען גאר געשטעלט געווארן דורך זיין טאטע עדות צו זאגן אז רבי אהרן זאל איבערנעמען.
פון דער אנדערער זייט האט ר' הירצקא צוויבל, דעם רבי'נס שרייבער און ראש הכולל פון סאטמאר אין וויליאמסבורג סניף קליימער, און הרב הורוויץ (מאנטשעסטער סאטמארער רב) דערציילט, אז זיי זענען גאר געשטעלט געווארן דורך זיין טאטע עדות צו זאגן אז רבי אהרן זאל איבערנעמען.
=== הנהגת הקהלה ===
=== הנהגת הקהלה ===
ביזן היינטיגן טאג, רעכנט ער זיך שטארק מיט דער מיינונג פון זיינע דיינים. די דיינים וואס זענען זיין תורה אויטאריטעט, זענען פארמירט געווארן אין אזא סימבאלישן [[בית דין]] אן קיין זיצונגען נאר פארבינדען צוזאמען דערווייל בראש פון ר' [[ישראל חיים מנשה פרידמאן]], ר' [[חיים דוד כ"ץ]], ר' [[זלמן לייב פילאפ]] און ר' [[שלמה לייב וויינבערגער]]. חוץ פון זיין בי"ד האט ער נאך חשובע אנגעזעהנע דיינים אין אנדערע שטעט, א שטייגער ווי ר' [[משה מנחם טירנויער]] (אין [[מאנטרעאל]]), ר' [[אריה ראזנפעלד]] (אין [[קרית יואל]]), ר' [[ברוך נתן האלבערשטאם]] (אין [[לאנדאן]]), ר' [[חיים קלמן גוטמאן]] (בעמח"ס ט"ל מלאכות, חיים לחג, ועוד), ר' [[לייבוש פריעדמאן]], ר' יחזקאל ט"ב, און נאך.  
ביזן היינטיגן טאג, רעכנט ער זיך שטארק מיט דער מיינונג פון זיינע דיינים. די דיינים וואס זענען זיין תורה אויטאריטעט, זענען פארמירט געווארן אין אזא סימבאלישן [[בית דין]] אן קיין זיצונגען נאר פארבינדען צוזאמען דערווייל בראש פון ר' [[ישראל חיים מנשה פרידמאן]], ר' [[חיים דוד כ"ץ]], ר' [[זלמן לייב פילאפ]] און ר' [[שלמה לייב וויינבערגער]]. חוץ פון זיין בי"ד האט ער נאך חשובע אנגעזעהנע דיינים אין אנדערע שטעט, א שטייגער ווי ר' [[משה מנחם טירנויער]] (אין [[מאנטרעאל]]), ר' [[אריה ראזנפעלד]] (אין [[קרית יואל]]), ר' [[ברוך נתן האלבערשטאם]] (אין [[לאנדאן]]), ר' [[חיים קלמן גוטמאן]] (בעמח"ס ט"ל מלאכות, חיים לחג, ועוד), ר' [[לייבוש פריעדמאן]], ר' יחזקאל ט"ב, און נאך.  
שורה 49: שורה 49:
=== די אדמורו"ת מלחמה מיט זיין ברודער ===
=== די אדמורו"ת מלחמה מיט זיין ברודער ===
{{הויפט ארטיקל|סאטמאר מחלוקת}}
{{הויפט ארטיקל|סאטמאר מחלוקת}}
אום חודש [[ניסן]] תשנ"ט האט אויסגעפלאצט א ריזיגע מחלוקה אין סאטמאר וואס ווערט פארעכנט אלס די גרעסטע חסידישע מחלוקה אין מאדערנער היסטאריע. דאס האט פאסירט ווען דער [[משה טייטלבוים|ברך משה]]'ס געזונט צושטאנד האט אנגעהויבן נאכצולאזן, סיי פיזיש און סיי גייסטיש, אויטאמאטיש האט זיין עלטסטער זון ר' [[אהרן טייטלבוים|אהרן]] אומאפיציעל אנגעהויבן צוביסלעך איבערנעמען די לייצעס פון סאטמאר, און זיך אנגעהויבן פירן ווי דער אויסשליסליכער פירער פון סאטמאר איבער דער גארער וועלט. פאר די שטוב מענטשן און מקורבים  פון ברך משה  האט דאס שטארק נישט געשמעקט, זעענדיג און דעם אן אומרעספעקט  צו זיין טאטן, דעם דעמאלטסדיגן סאטמארער רבין. אבער למעשה ביז פסח תשנ"ט איז ר׳ אהרן געווען דער אומאפיציעלער אויסשליסליכער צוקנופטיגער פירער פון דער סאטמארער אימפעריע איבער דער וועלט.
אום חודש [[ניסן]] תשנ"ט האט אויסגעפלאצט א ריזיגע מחלוקה אין סאטמאר וואס ווערט פארעכנט אלס די גרעסטע חסידישע מחלוקה אין מאדערנער היסטאריע. דאס האט פאסירט ווען דער [[משה טייטלבוים|ברך משה]]'ס געזונט צושטאנד האט אנגעהויבן נאכצולאזן, סיי פיזיש און סיי גייסטיש, אויטאמאטיש האט זיין עלטסטער זון ר' [[אהרן טייטלבוים|אהרן]] אומאפיציעל אנגעהויבן צוביסלעך איבערנעמען די לייצעס פון סאטמאר, און זיך אנגעהויבן פירן ווי דער אויסשליסליכער פירער פון סאטמאר איבער דער גארער וועלט. פאר די שטוב מענטשן און מקורבים  פון ברך משה  האט דאס שטארק נישט געשמעקט, זעענדיג און דעם אן אומרעספעקט  צו זיין טאטן, דעם דעמאלטסדיגן סאטמארער רבין. אבער למעשה ביז פסח תשנ"ט איז ר' אהרן געווען דער אומאפיציעלער אויסשליסליכער צוקנופטיגער פירער פון דער סאטמארער אימפעריע איבער דער וועלט.


אבער ויהי היום איין שיינעם חול המועד האט מען זיך דערוואוסט אז דער ברך משה וויל אנדערש, וואס א טייל זאגן צוליב וואס ר' אהרן האט אין די לעצטערע יארן פון זיין טאטע ארויסגעוויזן א שטארקע רעביסטעווע, און די [[ארונים]] זאגן אז דאס איז צוליב די העצע פון ר' משה גבאי, ווארשיינליך איז אריבערגעשפרינגען א שווארצע קאץ צווישן ר' אהרן און דעם רבי'נס הויפט גבאי [[משה פרידמאן (גבאי)|משה פריעדמאן]],  און אלץ האט זיך דראמאטיש געטוישט, דער רבי האט אפגעמאכט אז מ'דארף אויפנעמען זיין יונגערן זון ר' זלמן לייב פאר רב אין וויליאמסבורג, און וכך הוה, ר' זלמן לייב האט איבערגענומען [[וויליאמסבורג, ברוקלין|וויליאמסבורג]], אלע בתי מדרשים, מוסדות, קעמפס, מקוה, מצה בעקעריי, אלץ איז ארויסגעפאלן פון ר' אהרן'ס קאנטראל.
אבער ויהי היום איין שיינעם חול המועד האט מען זיך דערוואוסט אז דער ברך משה וויל אנדערש, וואס א טייל זאגן צוליב וואס ר' אהרן האט אין די לעצטערע יארן פון זיין טאטע ארויסגעוויזן א שטארקע רעביסטעווע, און די [[ארונים]] זאגן אז דאס איז צוליב די העצע פון ר' משה גבאי, ווארשיינליך איז אריבערגעשפרינגען א שווארצע קאץ צווישן ר' אהרן און דעם רבי'נס הויפט גבאי [[משה פרידמאן (גבאי)|משה פריעדמאן]],  און אלץ האט זיך דראמאטיש געטוישט, דער רבי האט אפגעמאכט אז מ'דארף אויפנעמען זיין יונגערן זון ר' זלמן לייב פאר רב אין וויליאמסבורג, און וכך הוה, ר' זלמן לייב האט איבערגענומען [[וויליאמסבורג, ברוקלין|וויליאמסבורג]], אלע בתי מדרשים, מוסדות, קעמפס, מקוה, מצה בעקעריי, אלץ איז ארויסגעפאלן פון ר' אהרן'ס קאנטראל.