אונטערשייד צווישן ווערסיעס פון "אליעזר עבד אברהם"

←‏דמותו במדרשים: פארברייטערט
(←‏מציאת הכלה ליצחק: פארברייטערט)
(←‏דמותו במדרשים: פארברייטערט)
שורה 31: שורה 31:
ווען זיי זענען אנגעקומען צו די וואוינארט פון אברהם און זיין פאמיליע, האט יצחק באמערקט די שיירה זיך דערנענטערן. רבקה האט געקוקט אויף אים און איז אראפגעפאלן פונעם קעמל. אליעזר האט איר באוויזן אז דאס אז דער זון פון זיין האר, און פאר אים האט ער דערציילט אלעס וואס איז מיט זיי געווען, און יצחק האט געהייראט רבקה.
ווען זיי זענען אנגעקומען צו די וואוינארט פון אברהם און זיין פאמיליע, האט יצחק באמערקט די שיירה זיך דערנענטערן. רבקה האט געקוקט אויף אים און איז אראפגעפאלן פונעם קעמל. אליעזר האט איר באוויזן אז דאס אז דער זון פון זיין האר, און פאר אים האט ער דערציילט אלעס וואס איז מיט זיי געווען, און יצחק האט געהייראט רבקה.


==דמותו במדרשים==
==זיין געשטאלט אין די מדרשים==
על פי המדרש המצביע על כך כי חסידי אומות העולם יורשים גן עדן, אליעזר היה בין הבודדים שנכנסו בחייהם ל[[גן עדן]]: "תשעה נכנסו בחייהם בגן עדן, ואלו הן: [[חנוך|חנוך בן ירד]], ו[[אליהו]] ו[[משיח]], ואליעזר עבד אברהם, ו[[חירם הראשון מצור|חירם מלך צור]], ו[[עבד מלך הכושי]], ויעבץ בנו של [[רבי יהודה הנשיא]], ו[[בתיה בת פרעה]], ו[[סרח]] בת אשר, ויש אומרים אף [[רבי יהושע בן לוי]]."{{הערה|[http://www.daat.ac.il/daat/toshba/zuta/1-2.htm מסכת דרך ארץ זוטא], באתר "דעת"}} כן נאמר עליו במדרש כי שליטתו ביצרו הייתה גדולה כזו של אברהם{{הערה|{{מדרש רבה|בראשית|נט|ח}}.}}.
לויטן מדרש וואס ווייזט אז חסידי אומות העולם האבן א חלק אין גן עדן איז אליעזר געווען פון די איינציגסטע וואס זענען אריין לעבעדיגערהייט אין [[גן עדן]]: "ניין זענען אריין לעבעדיגערהייט אין גן עדן: [[חנוך|חנוך בן ירד]], און [[אליהו]] און [[משיח]], און אליעזר עבד אברהם, און [[חירם מלך צור]], און [[עבד מלך הכושי]], און יעבץ זון פון [[רבי יהודה הנשיא]], און [[בתיה בת פרעה]], און [[סרח]] בת אשר, און עס זענען דא וואס זאגן [[רבי יהושע בן לוי]]."{{הערה|[http://www.daat.ac.il/daat/toshba/zuta/1-2.htm מסכת דרך ארץ זוטא], אין וועבזייטל "דעת"}} אזוי אויך איז געזאגט געווארן אויף אים אין מדרש אז זיין געוועלטיגן אויף זיין יצר איז געווען אזוי גרויס ווי ביי אברהם{{הערה|{{מדרש רבה|בראשית|נט|ח}}.}}.


במדרשים יש מאמרים שונים על זהותו. ב[[פרקי דרבי אליעזר]]{{הערה|פרק טז}} נאמר שאברהם קיבלו במתנה מנמרוד לאחר שניצל מ[[אור כשדים]], ולאחר שטרח למצוא כלה ליצחק שחררו אברהם, {{ציטוטון|ונתן לו הקדוש ברוך הוא שכרו בעולם הזה, בשביל שלא יהא שכר לרשעים בעולם הבא, והקימו למלך, והוא [[עוג מלך הבשן]]}}{{הערה|וראו [[תנא דבי אליהו]] זוטא, פרק כד}}.
און מדרשים זענען דא פארשידענע מאמרים וועגן זיין אידענטיטעט. אין [[פרקי דרבי אליעזר]]{{הערה|פרק טז}} שטייט געשריבן אז אברהם האט אים באקומען אלס געשאנק פון [[נמרוד]] נאכן ווערן געראטעוועט פון [[אור כשדים]], און נאך וואס ער האט געארבעט צו געפינען א כלה פאר יצחק האט אים אברהם באפרייט, {{ציטוטון|ונתן לו הקדוש ברוך הוא שכרו בעולם הזה, בשביל שלא יהא שכר לרשעים בעולם הבא, והקימו למלך, והוא [[עוג מלך הבשן]]}}{{הערה|וראו [[תנא דבי אליהו]] זוטא, פרק כד}}.


ב[[ילקוט שמעוני]]{{הערה|פרשת חוקת, רמז תשסה}} מובא: {{ציטוטון|עוג הוא אליעזר, ופרסות רגליו ארבעים מיל, ואברהם היה טומנו בכף ידו. פעם אחת גער בו <small>(אברהם)</small>, ומיראתו נפל שינו ממנו, ונטלו אברהם ועשאו מיטת שן והיה ישן שם, ויש אומרים כסא עשאו וישב בו כל ימי חייו. ומי נתנו לאברהם, נמרוד}}.
אין [[ילקוט שמעוני]]{{הערה|פרשת חוקת, רמז תשסה}} ווערט געברענגט: {{ציטוטון|עוג הוא אליעזר, ופרסות רגליו ארבעים מיל, ואברהם היה טומנו בכף ידו. פעם אחת גער בו <small>(אברהם)</small>, ומיראתו נפל שינו ממנו, ונטלו אברהם ועשאו מיטת שן והיה ישן שם, ויש אומרים כסא עשאו וישב בו כל ימי חייו. ומי נתנו לאברהם, נמרוד}}.


ב[[דעת זקנים מבעלי התוספות]]{{הערה|פרשת לך לך}} התקשו בדברים אלו, משום שכאמור מובא בחזשאליעזר נכנס בחייו לגן עדן, ואילו עוג מלך הבשן נהרג על ידי משה. ותירצו שעוג הוא כינוי למלכי הבשן (כמו ה[[פרעונים]]), ואליעזר עבד אברהם אינו עוג שנהרג על ידי משה.
אין [[דעת זקנים מבעלי התוספות]]{{הערה|פרשת לך לך}} האבן זיי זיך געמוטשעט מיט די ווערטער, וויבאלד ווי ערווענט ווערט געבענגט אין חזאז אליעזר איז אריין לעבעדיגערהייט אין גן עדן, דאקעגן עוג מלך הבשן איז געטויטעט געווארן דורך משה. זיי האבן פארענטפערט אז עוג איז א טיטל פאר די קעניגן פון בשן (אזו ווי [[פרעה]] אין [[מצרים]]), און אליעזר עבד אברהם איז נישט דער עוג וואס משה האט געטויטעט.


ב[[תרגום יונתן]]{{הערה|{{תנ"ך|בראשית|יד|יד|קצר=כן}}}} כותב: '''אליעזר בר נמרוד''', דהיינו "אליעזר בן נמרוד". גם ב[[ילקוט שמעוני]]{{הערה|פרשת חיי שרה רמז קט}} כותב: "הוא אליעזר בן נמרוד".
אין [[תרגום יונתן]]{{הערה|{{תנ"ך|בראשית|יד|יד}}}} שרייבט ער: '''אליעזר בר נמרוד''', דאס מיינט "אליעזר זון פון נמרוד". אויך דער [[ילקוט שמעוני]]{{הערה|פרשת חיי שרה רמז קט}} שרייבט: "הוא אליעזר בן נמרוד".


ב[[מדרש רבה]] נאמר שהוא [[כנען]], שהתקלל על ידי [[נח]] להיות עבד{{הערה|{{מדרש רבה|בראשית|ס|ז}}, {{מדרש רבה|ויקרא|יז|ה}}.}}. המדרש מוסיף שעל ידי שהיה עבד לאברהם, יצא מקללת נח. על פי מדרש זה, במהלך שליחותו למצוא כלה ליצחק, הוא חשק שיצחק יתחתן עם בתו ורמז על כך לאברהם, אך אברהם סירב בשל קללת נח לכנען{{הערה|{{מדרש רבה|בראשית|נט|ט}}.}}.
אין [[מדרש רבה]] שטייט געשריבן אז ער איז [[כנען (תנ"ך פערזענליקייט)|כנען]], וואס [[נח]] האט אים געשאלטן צו זיין א קנעכט{{הערה|{{מדרש רבה|בראשית|ס|ז}}, {{מדרש רבה|ויקרא|יז|ה}}.}}. דער מדרש לייגט צו אז דורכן זיין דער קנעכט פון אברהם, איז ער ארויס פון די קללה פון נח. לויט די מדרש, דורכאויס זיין שליחות צו געפינען א כלה פאר יצחק, האט ער געגלוסט אז יצחק זאל הייראטן זיין טאכטער און ער האט מרמז געווען פאר אברהם דערויף, אבער אברהם האט דאס אפגעווארפן וועגן די קללה פון נח{{הערה|{{מדרש רבה|בראשית|נט|ט}}.}}.


ב[[תלמוד בבלי|תלמוד הבבלי]]<ref>[[מסכת סנהדרין]] דף ק"ט, עמוד ב'.<br /></ref> מסופר שאליעזר ביקר ב[[סדום|עיר סדום]] והצליח בתחכום רב להינצל מחוקיהם המושחתים ואף לנצל אותם לטובתו.
אין [[תלמוד בבלי]]<ref>[[מסכת סנהדרין]] דף ק"ט, עמוד ב'.<br /></ref> ווערט דערציילט אז אליעזר האט באזוכט אין [[סדום]] און האט באוויזן מיט גרויס כיטערישקייט זיך צו ראטעווען פון זייערע פארדארבענע געזעצן, און דאס אפילו אויסנוצן פאר זיינעט וועגן.


==דרויסנדע לינקס==
==דרויסנדע לינקס==
486

רעדאגירונגען