1,050
רעדאגירונגען
פארברייטערט, צוגעלייגט מקור
(←ביאגראפיע: פארברייטערט) |
(פארברייטערט, צוגעלייגט מקור) צייכנס: וויזועלע רעדאגירונג: געטוישט רויע רעדאגירונג |
||
| שורה 2: | שורה 2: | ||
{{דרעפט}} | {{דרעפט}} | ||
{{דעסקריפציע||ענגליש = Byzantine Jew and poet|העב=פיטן|דייטש=eretz-jisra'elischer Dichter in hebräischer Sprache|}} | {{דעסקריפציע||ענגליש = Byzantine Jew and poet|העב=פיטן|דייטש=eretz-jisra'elischer Dichter in hebräischer Sprache|}} | ||
'''רבי אלעזר בירבי קליר'''{{הערה|אויך '''קיליר'''{{ | '''רבי אלעזר בירבי קליר'''{{הערה|אויך '''קיליר'''{{אוצר החכמה|[[רבי וולף היידנהיים]]|מחזור <רעדלהיים, אשכנז> - סוכות|179443||page=239}}}} (אדער '''רבי אלעזר הקליר''') איז געווען פון די גרעסטע [[פיוט|פייטנים]] ביי כלל ישראל. פון [[ארץ ישראל]]. | ||
ער איז געווען א תלמיד פון דעם פייטן [[יניי]]{{הערה|[[רבי אפרים מבונא]]}}{{מקור|מראה מקום}}, און האט פארפאסט הונדערטער [[פיוטים]] צו זאגן ביים דאווענען און אנדערע געלעגנהייטן. א גרויס טייל פון זיי זענען אריין אין דעם נוסח התפילה אין די [[מחזורים]] פון נוסח [[אשכנז]], [[צרפת]], [[איטאליע]] און [[רומעניע]]. אין דער [[קאיר גניזה]] האט מען געפונען נאך א גרויסן צאל פיוטים פון אים וואס זענען נישט געווען באקאנט ביז דאן. | ער איז געווען א תלמיד פון דעם פייטן [[יניי]]{{הערה|[[רבי אפרים מבונא]]}}{{מקור|מראה מקום}}, און האט פארפאסט הונדערטער [[פיוטים]] צו זאגן ביים דאווענען און אנדערע געלעגנהייטן. א גרויס טייל פון זיי זענען אריין אין דעם נוסח התפילה אין די [[מחזורים]] פון נוסח [[אשכנז]], [[צרפת]], [[איטאליע]] און [[רומעניע]]. אין דער [[קאיר גניזה]] האט מען געפונען נאך א גרויסן צאל פיוטים פון אים וואס זענען נישט געווען באקאנט ביז דאן. | ||
| שורה 35: | שורה 35: | ||
געווען וואס האבן געברענגט א ראיה פון די ווערטער "אַאֲבִין תְּשַׁע מֵאוֹת וְעוֹד" אין די קרובה [[אאביך ביום מבך]] פון תשעה באב, לויט דעם זעט מען אז ער איז געווען איבער 900 יאר נאכ'ן [[חורבן בית המקדש]]. אנדערע ווענדן עס אפ, ווייל ס'איז מעגליך אז די חכמי הדור פון שפעטער האבן דאס צוגעלייגט{{הערה|שו"ת נודע ביהודה, אורח חיים, סימן קיג, הגה מבן המחבר, שו"ת זכרון יוסף, יוסף בן מנחם שטיינהארט, שאלה יג-יד}}. | געווען וואס האבן געברענגט א ראיה פון די ווערטער "אַאֲבִין תְּשַׁע מֵאוֹת וְעוֹד" אין די קרובה [[אאביך ביום מבך]] פון תשעה באב, לויט דעם זעט מען אז ער איז געווען איבער 900 יאר נאכ'ן [[חורבן בית המקדש]]. אנדערע ווענדן עס אפ, ווייל ס'איז מעגליך אז די חכמי הדור פון שפעטער האבן דאס צוגעלייגט{{הערה|שו"ת נודע ביהודה, אורח חיים, סימן קיג, הגה מבן המחבר, שו"ת זכרון יוסף, יוסף בן מנחם שטיינהארט, שאלה יג-יד}}. | ||
[[רבי וואלף היידנהיים]] ברענגט ראיות אז ער געווען אביסל פריער, ממש ביי די ענדע פון די תקופת הגאונים. . ער שטעלט אוועק אז ווי איז מעגליך אז זיינע פיוטים ווערן נישט דערמאנט אין גמרא און אין מדרשים פון חז"ל, אדער דורך די רבנן סבוראי און גאונים, דעריבער קען נישט זיין אז ער איז געווען א תנא. ווי אויך זענען די פריערדיגע פיוטים פארשפרייט געווארן אייניג אין ספרד און אין אשכנז, אבער דעם קליר'ס פיוטים זענען בכלל נישט אנגעקומען אויף ספרד. | [[רבי וואלף היידנהיים]] ברענגט ראיות אז ער געווען אביסל פריער, ממש ביי די ענדע פון די תקופת הגאונים. . ער שטעלט אוועק אז ווי איז מעגליך אז זיינע פיוטים ווערן נישט דערמאנט אין גמרא און אין מדרשים פון חז"ל, אדער דורך די [[רבנן סבוראי]] און גאונים, דעריבער קען נישט זיין אז ער איז געווען א תנא{{ביאור|אויף דעם טענה פארוואס זיינע פיוטים ווערן נישט דערמאנט אין חז"ל, איז דא וואס ענטפערן אז אויך די פיוט [[אתה כוננת]] פון [[יוסי בן יוסי]] ווערט נישט געברענגט אין חז"ל, טראץ וואס מען קען עס נוצן אלס ראיה פאר די שיטות, נאר פון דעם זעט מען אז די פיוטים זענען נישט געווען קיין נחלת הכלל אין יענער צייט, נאר יעדער האט עס געמאכט פאר זיך אליין, און הערשט שפעטער איז עס פארשפרייט געווארן{{הערה|שו"ת נודע ביהודה, אורח חיים, סימן קיג, הגה מבן המחבר}}}}. ווי אויך זענען די פריערדיגע פיוטים פארשפרייט געווארן אייניג אין [[ספרד]] און אין [[אשכנז]], אבער דעם קליר'ס פיוטים זענען בכלל נישט אנגעקומען אויף ספרד. אנדערע לייגן צו א טענה אז עס איז בכלל נישט געווען איינגעפירט בימי חז"ל צו פארפאסן פיוטים לויט'ן גראם{{הערה|שו"ת תשובה מאהבה, או"ח סימן א}}. און אז ער ברענגט אויך פון שפעטערדיגע מדרשים. | ||
למעשה ווערט ער | דעריבער זאגט היידנהיים אז ער איז געווען שוין נאך [[רב האי גאון]], און ער ברענגט א ראיה דערויף אז אין פירוש אויף ספר יצירה פון [[רבי משה בוטריל]] ווערט דערמאנט א צוטאט פון ספר כבודה פון הרב ר' אלעזר הקליר, וואס ברענגט נאך אין נאמען פון רב האי גאון{{הערה|{{אוצר החכמה|[[רבי וולף היידנהיים]]|מחזור <רעדלהיים, אשכנז> - סוכות|179443||page=239}}; זעט אויך שו"ת זכרון יוסף, יוסף בן מנחם שטיינהארט, שאלה יג-יד}}. | ||
למעשה ווערט ער אבער יא דערמאנט אויך דורך פריערדיגע גאונים{{הערה|[[רב סעדיה גאון]], ספר האגרון, זכרון לראשונים, עמוד נ; שבלי הלקט, סימן כח}}, און אויך [[רב נטרונאי גאון]] ברענט שוין פון זיינע פיוטים{{הערה|{{אוצר החכמה|רב נטרונאי גאון|חמדה גנוזה - תשובות הגאונים (תרכ"ג)|105837|מקום הוצאה=ירושלים|שנת הוצאה=תרכ"ג}}}}, דעריבער איז דאס נישט מעגליך. | |||
===תקופת הגאונים=== | ===תקופת הגאונים=== | ||