אונטערשייד צווישן ווערסיעס פון "רוי:חיים גראדע"

פון המכלול
קפיצה לניווט קפיצה לחיפוש
ק (טשעקטי און אנדערע רייניגונג, typos fixed: בֿ ← ב (2), ױ ← וי, װ ← וו (2), וווּ ← וואוּ)
ק (החלפת טקסט – "דרויסנדע" ב־"דרויסנדיגע")
 
(21 מיטלסטע ווערסיעס פון 5 באַניצער נישט געוויזן.)
שורה 1: שורה 1:
{{דעסקריפציע||ענגליש = (1910-1982) Yiddish author|העב=משורר וסופר יידיש|דייטש=russisch-jüdischer Schriftsteller und Dichter|}}
[[טעקע:Grade-1929.gif|קליין|חיים גראדע אין 1929]]
[[טעקע:Grade-1929.gif|קליין|חיים גראדע אין 1929]]
'''חיים גראַדע''' ([[4טן אפריל]], [[1910]], [[ווילנע]] - [[26סטן יוני]], [[1982]], [[ניו יארק|ניו–יאָרק]]) איז געווען איינער פון די אָנגעזעענסטע [[שרײַבער]] אויף [[אידיש|ייִדיש]] פונעם [[20סטער י"ה|צוואַנציקסטן יאָרהונדערט]].
'''חיים גראַדע''' ([[4טן אפריל]], [[1910]], [[ווילנע]] - [[26סטן יוני]], [[1982]], [[ניו יארק|ניו–יאָרק]]) איז געווען איינער פון די אָנגעזעענסטע [[שרייבער]] אויף [[אידיש|ייִדיש]] פונעם [[20סטער י"ה|צוואַנציגסטן יאָרהונדערט]].


==ביאגראפיע==
==ביאגראפיע==
חיים גראדע איז געבוירן געווארן אין [[ווילנע]], [[רוסלענדישע אימפעריע]], הײַנט [[ליטע]] דעם 4טן אפריל 1910.
חיים גראדע איז געבוירן געווארן אין [[ווילנע]], [[רוסלענדישע אימפעריע]], היינט [[ליטע]] דעם 4טן אפריל 1910.
ער איז געווען דער זון פון שלמה מרדכי גראַדע, אַ [[מלמד]] פון [[העברעאיש]] און א [[משכיל]].  
ער איז געווען דער זון פון שלמה מרדכי גראַדע, אַ [[מלמד]] פון [[העברעאיש]] און א [[משכיל]].  


אַלס קינד אין [[ווילנע]] האָט ער געלערנט בײַם [[אברהם ישעיה קארעליץ|חזון איש]]. געלערנט צווישן אַנדערע אין [[ביאליסטאק|ביאַליסטאָקער]] [[מוסר]]–[[ישיבה]] אויפן [[נאווהארדאקער ישיבה|נאווהארדאקער]] סטיל, די דאָזיגע ערפאַרונג זײנע האָט אים געדינט אַלס אינספּיראַציע שפּעטער בײם שרײבן די באַרימטע ביכער.   
אַלס קינד אין [[ווילנע]] האָט ער געלערנט ביים [[אברהם ישעיה קארעליץ|חזון איש]]. געלערנט צווישן אַנדערע אין [[ביאליסטאק|ביאַליסטאָקער]] [[מוסר]]–[[ישיבה]] אויפן [[נאווהארדאקער ישיבה|נאווהארדאקער]] סטיל, די דאָזיגע ערפאַרונג זיינע האָט אים געדינט אַלס אינספּיראַציע שפּעטער ביים שרייבן די באַרימטע ביכער.   


ער האָט אויך טײלווײז געלערנט אין [[שולע|וועלטלעכע שולן]] און ווי אַן אויטאָדידאַקט.
ער האָט אויך טיילווייז געלערנט אין [[שולע|וועלטליכע שולן]] און ווי אַן אויטאָדידאַקט.


צו 22 יאָר אַוועק פון ישיבה און אָנגעהויבן שרייבן לידער (ערשטע פּובליקירטע לידער אין דער צייטונג "ווילנער טאָג“ אין 1932). ער איז אַרײַנגענומען געוואָרן אין דער גרופּע [[יונג ווילנע]], פון וועלכער ער איז — צוזאַמען מיט [[אברהם סוצקעווער|אַברהם סוצקעווער]] — דער פּראָמינענטסטער פאָרשטייער. זײַן ערשט לידערבוך, "יאָ“, איז דערשינען אין ווילנע אין 1936.
צו 22 יאָר אַוועק פון ישיבה און אָנגעהויבן שרייבן לידער (ערשטע פּובליקירטע לידער אין דער צייטונג "ווילנער טאָג" אין 1932). ער איז אַריינגענומען געוואָרן אין דער גרופּע [[יונג ווילנע]], פון וועלכער ער איז — צוזאַמען מיט [[אברהם סוצקעווער|אַברהם סוצקעווער]] — דער פּראָמינענטסטער פאָרשטייער. זיין ערשט לידערבוך, "יאָ", איז דערשינען אין ווילנע אין 1936.


נאָכן אָנפאַל פון נאַצישן [[דײַטשלאַנד]] אויף ליטע, בעת דער [[צווייטער וועלט–מלחמה]], אין יוני 1941, איז גראַדע געראָטן צו אַנטלויפן אין [[סאוועטן פארבאנד|ראַטן–פאַרבאַנד]], וואוּ ער האָט זיך אויפגעהאַלטן ביז [[1946]]. דערנאָך געוווינט אַ האַלב יאָר אין [[פּוילן]] און אַ יאָר אין [[פּאַריז]], ביז ער האָט אין 1948 זיך באַזעצט אין ניו–יאָרק.   
נאָכן אָנפאַל פון נאַצישן [[דייטשלאַנד]] אויף ליטע, בעת דער [[צווייטער וועלט–מלחמה]], אין יוני 1941, איז גראַדע געראָטן צו אַנטלויפן אין [[סאוועטן פארבאנד|ראַטן–פאַרבאַנד]], וואוּ ער האָט זיך אויפגעהאַלטן ביז [[1946]]. דערנאָך געוואוינט אַ האַלב יאָר אין [[פוילן]] און אַ יאָר אין [[פאַריז]], ביז ער האָט אין 1948 זיך באַזעצט אין ניו–יאָרק.   


== ביבליאגראפיע ==
== ביבליאגראפיע ==
שורה 25: שורה 26:
* [https://www.yiddishbookcenter.org/collections/yiddish-books/spb-nybc202125 יא], 1936
* [https://www.yiddishbookcenter.org/collections/yiddish-books/spb-nybc202125 יא], 1936
* [https://www.yiddishbookcenter.org/collections/yiddish-books/spb-nybc211723 מוסרניקעס], 1939
* [https://www.yiddishbookcenter.org/collections/yiddish-books/spb-nybc211723 מוסרניקעס], 1939
* [https://www.yiddishbookcenter.org/collections/yiddish-books/spb-nybc211723 מיין קריג מיט הערש ראסיינער, עסײ (פון דעהם האָט מען געמאַכט דעהם פילם דער ויכוח)]
* [https://www.yiddishbookcenter.org/collections/yiddish-books/spb-nybc211723 מיין קריג מיט הערש ראסיינער, עסיי (פון דעהם האָט מען געמאַכט דעהם פילם דער ויכוח)]
* [https://www.yiddishbookcenter.org/collections/yiddish-books/spb-nybc206809 פארוואקסענע וועגן], 1947
* [https://www.yiddishbookcenter.org/collections/yiddish-books/spb-nybc206809 פארוואקסענע וועגן], 1947
* [https://www.yiddishbookcenter.org/collections/yiddish-books/spb-nybc206810 פליטים], 1947
* [https://www.yiddishbookcenter.org/collections/yiddish-books/spb-nybc206810 פליטים], 1947
שורה 33: שורה 34:
* [https://www.yiddishbookcenter.org/collections/yiddish-books/spb-nybc206814 שיין פון פארלאשענע שטערן], 1950
* [https://www.yiddishbookcenter.org/collections/yiddish-books/spb-nybc206814 שיין פון פארלאשענע שטערן], 1950


== וועבלינקען ==
==דרויסנדיגע לינקס==


* [http://www.yiddishbookcenter.org/audio/chaim-grade-reads-from-his-work-and-interviewed-by-abraham-tabachnick-part-1 חײַם גראַדע לייענט פון זײַן אַרבעט]  
* [http://www.yiddishbookcenter.org/audio/chaim-grade-reads-from-his-work-and-interviewed-by-abraham-tabachnick-part-1 חיים גראַדע ליינט פון זיין אַרבעט]  
*[http://www.yiddishbookcenter.org/video/chaim-grade-yiddish-literature חײם גראַדע רעדט איבער דעם באַטײַט פון דער מאָדערנער ייִדישער ליטעראַטור]
*[http://www.yiddishbookcenter.org/video/chaim-grade-yiddish-literature חיים גראַדע רעדט איבער דעם באַדייט פון דער מאָדערנער ייִדישער ליטעראַטור]
*
*
[http://www.kaveshtiebel.com/viewtopic.php?f=42&t=8325 דער פרייער מוסרניק שרייבער און פאעט חיים גראדע]
[http://www.kaveshtiebel.com/viewtopic.php?f=42&t=8325 דער פרייער מוסרניק שרייבער און פאעט חיים גראדע]
שורה 42: שורה 43:
{{גרונטסארטיר:גראדע, חיים}}
{{גרונטסארטיר:גראדע, חיים}}
[[קאַטעגאָריע:יידיש שפראך שרייבערס]]
[[קאַטעגאָריע:יידיש שפראך שרייבערס]]
[[קאַטעגאָריע:יידישע דיכטער]]
[[קאַטעגאָריע:אידישע דיכטער]]
[[קאַטעגאָריע:אומבאקוקט]]
[[קאַטעגאָריע:אויף יידיש]]  
[[קאַטעגאָריע:אויף יידיש]]  
{{קרד/ויקי/יידיש}}
{{קרד/ויקי/יידיש}}
[[he:חיים גראדה]]
[[קאַטעגאָריע:יידיש-שפראך שרייבער]]
[[קאַטעגאָריע:יידיש-שפראך דיכטער]]
[[קאַטעגאָריע:סאוויעטישע אידן]]

יעצטיגע רעוויזיע זינט 09:41, 8 יולי 2024

חיים גראדע אין 1929

חיים גראַדע (4טן אפריל, 1910, ווילנע - 26סטן יוני, 1982, ניו–יאָרק) איז געווען איינער פון די אָנגעזעענסטע שרייבער אויף ייִדיש פונעם צוואַנציגסטן יאָרהונדערט.

ביאגראפיע

חיים גראדע איז געבוירן געווארן אין ווילנע, רוסלענדישע אימפעריע, היינט ליטע דעם 4טן אפריל 1910. ער איז געווען דער זון פון שלמה מרדכי גראַדע, אַ מלמד פון העברעאיש און א משכיל.

אַלס קינד אין ווילנע האָט ער געלערנט ביים חזון איש. געלערנט צווישן אַנדערע אין ביאַליסטאָקער מוסרישיבה אויפן נאווהארדאקער סטיל, די דאָזיגע ערפאַרונג זיינע האָט אים געדינט אַלס אינספּיראַציע שפּעטער ביים שרייבן די באַרימטע ביכער.

ער האָט אויך טיילווייז געלערנט אין וועלטליכע שולן און ווי אַן אויטאָדידאַקט.

צו 22 יאָר אַוועק פון ישיבה און אָנגעהויבן שרייבן לידער (ערשטע פּובליקירטע לידער אין דער צייטונג "ווילנער טאָג" אין 1932). ער איז אַריינגענומען געוואָרן אין דער גרופּע יונג ווילנע, פון וועלכער ער איז — צוזאַמען מיט אַברהם סוצקעווער — דער פּראָמינענטסטער פאָרשטייער. זיין ערשט לידערבוך, "יאָ", איז דערשינען אין ווילנע אין 1936.

נאָכן אָנפאַל פון נאַצישן דייטשלאַנד אויף ליטע, בעת דער צווייטער וועלט–מלחמה, אין יוני 1941, איז גראַדע געראָטן צו אַנטלויפן אין ראַטן–פאַרבאַנד, וואוּ ער האָט זיך אויפגעהאַלטן ביז 1946. דערנאָך געוואוינט אַ האַלב יאָר אין פוילן און אַ יאָר אין פאַריז, ביז ער האָט אין 1948 זיך באַזעצט אין ניו–יאָרק.

ביבליאגראפיע

די עגונה, ראמאן, 1961

דרויסנדיגע לינקס

דער פרייער מוסרניק שרייבער און פאעט חיים גראדע

דאס איז נישט קיין המכלול ארטיקל, בלויז עפעס וואס ליגט דא ביז עס וועט ערזעצט ווערן מיט בעסערס. שרייבט עס איבער!