מייבאים כמותיים, בדוקי עריכות אוטומטית, ביוראקראטן, אינטערפעיס רעדאקטארן, emailconfirmed, אינטערפעיס אדמיניסטראַטאָרן, מנטרים, סיסאפן, צוות טכני, מייבאים, מעדכנים, אספקלריה רעדאקטארן
102,362
רעדאגירונגען
ק
החלפת טקסט – "קאַטעגאָריע:וויקידאטא שפראכן דעסקריפציע" ב־""
ק (החלפת טקסט – "עטלעכע" ב־"עטליכע") |
ק (החלפת טקסט – "קאַטעגאָריע:וויקידאטא שפראכן דעסקריפציע" ב־"") |
||
| (8 מיטלסטע ווערסיעס פון 3 באַניצער נישט געוויזן.) | |||
| שורה 1: | שורה 1: | ||
{{דעסקריפציע||העב=ט' בתשרי, היום הקודם ליום הכיפורים|}} | |||
'''ערב יום כיפור''' פאלט אום [[ט' תשרי]], און מען פירט זיך עטליכע [[מנהג|מנהגים]] פארבינדן מיט דעם [[יום טוב]] וואס גייט גלייך נאך, [[יום כיפור]]. | '''ערב יום כיפור''' פאלט אום [[ט' תשרי]], און מען פירט זיך עטליכע [[מנהג|מנהגים]] פארבינדן מיט דעם [[יום טוב]] וואס גייט גלייך נאך, [[יום כיפור]]. | ||
| שורה 8: | שורה 9: | ||
טייל האבן א מנהג, אין צוגרייטונג צו יום כיפור, דרייען [[האן|אַ האָן]] (פאר א מאנספארשוין) אדער א הין (פאר א פרוי) איבער דעם קאָפּ און זאָגן "זה התרנגול ילך למיתה ואני אלך ואכנס לחיים טובים ארוכים ולשלום" (טייטש: ''דער דאָזיקער האָן וועט גיין צום טויט און איך וועל גיין און אַריין אַ לאַנג גוט לעבן און שלום''), און דערנאך צו [[שחיטה|שעכטן]] אים און מאַכן אים אַ מאָלצייט פאַר אָרעמעלייט. אנדערע מענטשן דרייען אַרום דעם קאָפ אַ סומע געלט וואס מען גיט צו [[צדקה]] ווי אויסלייזגעלט. | טייל האבן א מנהג, אין צוגרייטונג צו יום כיפור, דרייען [[האן|אַ האָן]] (פאר א מאנספארשוין) אדער א הין (פאר א פרוי) איבער דעם קאָפּ און זאָגן "זה התרנגול ילך למיתה ואני אלך ואכנס לחיים טובים ארוכים ולשלום" (טייטש: ''דער דאָזיקער האָן וועט גיין צום טויט און איך וועל גיין און אַריין אַ לאַנג גוט לעבן און שלום''), און דערנאך צו [[שחיטה|שעכטן]] אים און מאַכן אים אַ מאָלצייט פאַר אָרעמעלייט. אנדערע מענטשן דרייען אַרום דעם קאָפ אַ סומע געלט וואס מען גיט צו [[צדקה]] ווי אויסלייזגעלט. | ||
ס'איז שוין אין די [[ראשונים]] א שמועס צי איז דער מנהג אויסגעהאלטן: דער [[רשב"א|רַשב]][[רשב"א|"א]] און | ס'איז שוין אין די [[ראשונים]] א שמועס צי איז דער מנהג אויסגעהאלטן: דער [[רשב"א|רַשב]][[רשב"א|"א]] און [[רבי יוסף קארו|רבי יוסף קאַראָ]] זענען דערקעגן, אבער דער [[רמ"א|רמ"אָ]] האט מתיר געווען. | ||
== מנהגים ביי די תפילות == | == מנהגים ביי די תפילות == | ||
פארטאגס ערב יום כיפור, זאָגט מען די לעצטע [[סליחות]] פון די עשרת ימי תשובה (חוץ די סליחות וואס מען זאָגט יום כיפור גופא). אין די אשכנזישע קהילות זענען דריי מנהגים בנוגע די סליחות: מערסט פארשפרייט איז דער מזרח-אשכנזישער מנהג ווערן סליחות פארקירצט מער ווי אנדערע טעג, בעת אין דעם מערבדיק-אשכנזישן מנהג, ווערן זיי פארלענגערט ווי ערב ראש השנה,{{הערה|ביידע מנהגים ווערן געברענגט אין רמ"א או"ח תרד:ב.}} און ביי טייל חסידים (גור, רוזשין, אלעקסאנדער) זאגט אינגאנצן נישט קיין סליחות ערב יום כיפור. | פארטאגס ערב יום כיפור, זאָגט מען די לעצטע [[סליחות]] פון די עשרת ימי תשובה (חוץ די סליחות וואס מען זאָגט יום כיפור גופא). אין די אשכנזישע קהילות זענען דריי מנהגים בנוגע די סליחות: מערסט פארשפרייט איז דער מזרח-אשכנזישער מנהג ווערן סליחות פארקירצט מער ווי אנדערע טעג, בעת אין דעם מערבדיק-אשכנזישן מנהג, ווערן זיי פארלענגערט ווי [[ערב ראש השנה]],{{הערה|ביידע מנהגים ווערן געברענגט אין רמ"א או"ח תרד:ב.}} און ביי טייל חסידים (גור, רוזשין, אלעקסאנדער) זאגט אינגאנצן נישט קיין סליחות ערב יום כיפור. | ||
מען זאגט נישט [[תחנון]] ערב יום כיפור.{{הערה|די ספרדים זאגן תחנון ביי סליחות, אבער נישט ביים דאווענען שחרית און מנחה; די אשכנזים זאגן תחנון אויך נישט ביי די סליחות, אפילו אין די קהילות וואס זאגן לאנגע סליחות.}} די אַשכּנזים זאָגן אויך נישט מזמור לתודה, און [[אבינו מלכנו]], סיידן ווען ערב יום כיפור געפאלט פרייטאג זאגט מען יא אבינו מלכנו ביי [[שחרית]].{{הערה|עיין רמ"א או"ח תרד:ב.}} | מען זאגט נישט [[תחנון]] ערב יום כיפור.{{הערה|די ספרדים זאגן תחנון ביי סליחות, אבער נישט ביים דאווענען שחרית און מנחה; די אשכנזים זאגן תחנון אויך נישט ביי די סליחות, אפילו אין די קהילות וואס זאגן לאנגע סליחות.}} די אַשכּנזים זאָגן אויך נישט מזמור לתודה, און [[אבינו מלכנו]], סיידן ווען ערב יום כיפור געפאלט פרייטאג זאגט מען יא אבינו מלכנו ביי [[שחרית]].{{הערה|עיין רמ"א או"ח תרד:ב.}} | ||
| שורה 20: | שורה 21: | ||
== טיילן לעקעך == | == טיילן לעקעך == | ||
ערב יום כיפור איז א [[מנהג]] צו 'בעטן' א שטיקל לעקעך וואס מען עסט גלייך.{{הערה|ספר המנהגים - חב"ד עמ' 58.}} דער עניין דערפון איז טאמער איז נגזר אויפן מענטש ראש השנה אז ער וועט דאַרפן צוקומען צו מענטשן, זאל ער יוצא זיין מיט דעם וואס ער געבעטן א שטיקל לעקעך. ביי טייל [[חסידות|חסידים איז דער]] מנהג צו באקומען פון [[אדמו"ר|רבי'ן]].{{הערה|זעט אוצר מנהגי חב"ד עמוד קפ"א ואילך.}} אנדערע זאגן אז דער טעם פונעם מנהג איז מיט דעם בעטן די גבאים מחילה פונעם עולם טאמער האבן זיי במשך דעם יאר | ערב יום כיפור איז א [[מנהג]] צו 'בעטן' א שטיקל לעקעך וואס מען עסט גלייך.{{הערה|ספר המנהגים - חב"ד עמ' 58.}} דער עניין דערפון איז טאמער איז נגזר אויפן מענטש ראש השנה אז ער וועט דאַרפן צוקומען צו מענטשן, זאל ער יוצא זיין מיט דעם וואס ער געבעטן א שטיקל לעקעך. ביי טייל [[חסידות|חסידים איז דער]] מנהג צו באקומען פון [[אדמו"ר|רבי'ן]].{{הערה|זעט אוצר מנהגי חב"ד עמוד קפ"א ואילך.}} אנדערע זאגן אז דער טעם פונעם מנהג איז מיט דעם בעטן די גבאים מחילה פונעם עולם טאמער האבן זיי במשך דעם יאר עמיצן בא'עוולה'עט. | ||
[[בעל שם טוב|דער בעל שם טוב]] פלעג זאגן אז געבן לעקעך ערב יום כיפור איז א גאר אלטער מנהג, און ביים געבן לעקעך פלעג ער זאגן "איך גיב דיר לעקעך און דער אייבערשטער זאל דיר געבן א גוט יאר". | [[בעל שם טוב|דער בעל שם טוב]] פלעג זאגן אז געבן לעקעך ערב יום כיפור איז א גאר אלטער מנהג, און ביים געבן לעקעך פלעג ער זאגן "איך גיב דיר לעקעך און דער אייבערשטער זאל דיר געבן א גוט יאר". | ||
| שורה 36: | שורה 37: | ||
{{רעפליסטע}} | {{רעפליסטע}} | ||
[[קאַטעגאָריע:יום כיפור]] | [[קאַטעגאָריע:יום כיפור]] | ||
[[קאַטעגאָריע:אויף יידיש]] | [[קאַטעגאָריע:אויף יידיש]] | ||
{{קרד/ויקי/יידיש}} | {{קרד/ויקי/יידיש}} | ||
[[he:ערב יום הכיפורים]] | |||