https://yi.hamichlol.org.il/w/index.php?action=history&feed=atom&title=%D7%A8%D7%95%D7%99%3A%D7%A6%D7%99%D7%99%D7%98%D7%A8%D7%A2%D7%9B%D7%A2%D7%A0%D7%95%D7%A0%D7%92
רוי:צייטרעכענונג - ווערסיע היסטאריע
2026-04-21T20:13:06Z
ווערסיע היסטאריע פאר דעם בלאט אויפן וויקי
MediaWiki 1.39.4
https://yi.hamichlol.org.il/w/index.php?title=%D7%A8%D7%95%D7%99:%D7%A6%D7%99%D7%99%D7%98%D7%A8%D7%A2%D7%9B%D7%A2%D7%A0%D7%95%D7%A0%D7%92&diff=327787&oldid=prev
צמא לדעת: /* זעט אויך */
2024-07-09T21:52:01Z
<p><span dir="auto"><span class="autocomment">זעט אויך</span></span></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="yi">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ עלטערע ווערסיע</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">רעוויזיע פון 21:52, 9 יולי 2024</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l10">שורה 10:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">שורה 10:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==זעט אויך==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==זעט אויך==</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* [[בית המקדש]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* [[בית המקדש]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* [[<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">חרבן</del>]]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* [[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">חורבן</ins>]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* [[עזריה מן אדומים]] – וועגן איינער פון די דאָזיגע מחלוקות אין אידישער צייטרעכענונג</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* [[עזריה מן אדומים]] – וועגן איינער פון די דאָזיגע מחלוקות אין אידישער צייטרעכענונג</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{קרד/פאלקס-ענצ}}</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{קרד/פאלקס-ענצ}}</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[he:מניין השנים בלוח העברי]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[he:מניין השנים בלוח העברי]]</div></td></tr>
<!-- diff cache key hamichlol_main_yi-mw_:diff::1.12:old-327774:rev-327787 -->
</table>
צמא לדעת
https://yi.hamichlol.org.il/w/index.php?title=%D7%A8%D7%95%D7%99:%D7%A6%D7%99%D7%99%D7%98%D7%A8%D7%A2%D7%9B%D7%A2%D7%A0%D7%95%D7%A0%D7%92&diff=327774&oldid=prev
תנא קמא: פון יידישער פאלקס-ענציקלאפעדיע
2024-07-09T21:42:51Z
<p>פון יידישער פאלקס-ענציקלאפעדיע</p>
<p><b>נייער בלאַט</b></p><div>ביי אידן איז איינגעפירט צו '''רעכענען די יאָרן''' לויט דער טראדיציאָנעלער אָנגענומענער צייט פון דער [[וועלט שאפונג|וועלט שאַפונג]], "לבריאת העולם"; דאָס הייסט אויך "ליצירה". עס ווערט אָנגענומען, אַז היינט (אין יאָר {{שנה נוכחית}} ביז חודש תשרי) איז דאָס יאָר ה' אלפים {{גימטריא - נומער צו אות|{{#חשב:{{#זמן:xjY}} - 5000}}}} ליצירה, דאָס {{formatnum:{{#זמן:xjY}}}}טע יאָר זינט די וועלט איז באַשאַפן געוואָרן. ווען מען [[שרייבט]] אַרויס אינגאַנצן {{תאריך עברי נוכחי|xhxjY}} רופט מען עס "לפּרט גדול" (גרויסע באַצייכענונג); ווען מען שרייבט נאָר {{גימטריא - נומער צו אות|{{#חשב:{{#זמן:xjY}} - 5000}}}} און מען לאָזט אַרויס די ה', רופט מען עס "לפּרט קטן" ווען מען וויל וויסן דעם אידישן יאָר אין פאַרגלייך מיט דעם [[ציווילע צייט-רעכענונג|אַלגעמיין אָנגענומענעם יאָר]] (צו דער געבורט פון [[קריסטוס]]) איז גענוג צוצולייגען צום אידישן פּרט קטן 1240 אין מען באַקומט דאָס אַלגעמיינע יאָר. למשל צו {{גימטריא - נומער צו אות|{{#חשב:{{#זמן:xjY}} - 5000}}}} אַלזאָ {{#חשב:{{#זמן:xjY}} - 5000}} לייגט מען צו 1240 באַקומט מען {{שנה נוכחית}}; פאַרקערט, ווען מען וויל באקומען דאָס אידישע יאָר פון [[קריסט]]ליכן, נעמט מען אַראָפּ 1240 און מען באַקומט דאָס אידישע יאָר. אַן אויסנאַם זענען נאָר די מאָנאַטן פון אידישן [[ראש השנה]] ביזן 1טן יאנואַר, ווייל אין אידישן יאָר-רעכענונג איז עס שוין אַ ניי יאָר, און אין קריסטליכן איז עס נאָך דאָס אַלטע יאָר; דאָס אידישע יאָר הויבט זיך אָן ראש השנה ([[ראש חודש]] תשרי) און דאָס קריסטליכע דעם 1טן יאנואַר.<br />
<br />
ווי אַ ריי געלערנטע, אידישע כראָנאָלאָגיע-פאָרשער, און באַזונדערס דער באַדייטנדסטער כראָנאָלאָגיע-פאָרשער, רבי<br />
[[חיים יחיאל בארנשטיין|חיים יחיאל באָרנשטיין]], ווייזן אָן, איז די דאָזיגע צייטרעכענונג ביי אידן לבריאת העולם נישט געווען די איינציגע צייט-רעכענונג, און די אַמאָליגע צייטן זענען געווען ביי אידן פאַרשידענע מעטאָדן צו ציילן די צייט, פאַרשידענע "עראס", אָדער ווי מען האָט עס גערופן אַמאָל "מנין שנים", ציילן די יאָרן, און אויך "תאריכים". אין דער משנה [[מסכת גיטין|גטין]] פּרק ח' ווערן דערמאנט די צייטרעכענונגען "לבנין הבית", "לחורבן הבית", "למלכות יון" (זינט דאָס [[בית המקדש]] איז געבויט געוואָרן, זינט דאָס בית המקדש [[חורבן בית המקדש|איז חרוב געוואָרן]], זינט עס איז געגרינדעט געוואָרן די [[סולייקישע אימפעריע|סיריש-גריכישע מלוכה]]); אין [[עבודה זרה]] ט' און י' ווערן שוין דערמאנט "לבריאת עולם", "ליציאת מצרים" (זינט אידן [[יציאת מצרים|זענען אַרויס פון מצרים]], די דאָזיגע צייטרעכענונג איז פאַרהאַן שוין אין [[מלכים]] א' ו'), און די גמרא זאָגט, אַז "בגולה אין מונין אלא למלכי יונים בלבד", אַז אין בבל האָט מען געציילט נאָר לויט די "מלכי יונים". די דאָזיגע ציילונג "למלכי יונים" האָט מען גערופן שפּעטער "לשטרות", ווייל אַלע וועקסלען און דאָקומענטן האָט מען דאטירט לויט דעם, און אין די דאָקומענטן<br />
פון די [[גאונים]] און אַנדערע [[ספרים]] ווערט דערמאנט הויפּטעכליך די דאָזיגע צייטרעכענונג "לשטרות". דאָס 1טע יאָר לשטרות איז 312 יאָר פאַר דער געווענליכער קריסטליכער צייטרעכענונג (די גרינדונג פון דער גריכישער סירישער אימפּעריע). [[שלמה יהודה ראפאפארט|ראַפּאָפּאָרט]] אין "ערך מלין", זוכוואָרט "אַלכסנדר" ווייזט אָן, אַז אויך אין דעם "לשטרות" זענען געווען פאַרשידנקייטן, טייל האָבן גאָר גערעכנט פון 311, און אין די אידישע ספרים זענען צוליב דעם פאַרהאַן סתירות וועגן וויכטיגע היסטאָרישע געשעענישן.<br />
<br />
==ביבליאגראפיע==<br />
זע ראַפּאָפּאָרט אין "ערך מלין" (זוכוואָרט "אלכסנדר") און בורנשטיין "תאריכי ישראל" אין זאמל-בוך "התקופה".<br />
<br />
==זעט אויך==<br />
* [[בית המקדש]]<br />
* [[חרבן]]<br />
* [[עזריה מן אדומים]] – וועגן איינער פון די דאָזיגע מחלוקות אין אידישער צייטרעכענונג<br />
<br />
{{קרד/פאלקס-ענצ}}<br />
[[he:מניין השנים בלוח העברי]]</div>
תנא קמא