רוי:געאגראפיע - ווערסיע היסטאריע

צמא לדעת: החלפת טקסט – "{{דעסקריפציע||ענגליש=" ב־"{{דעסקריפציע||ענגליש = "

2023-10-26T13:31:12Z

החלפת טקסט – "{{דעסקריפציע||ענגליש=" ב־"{{דעסקריפציע||ענגליש = "

→ עלטערע ווערסיע		רעוויזיע פון 13:31, 26 אקטאבער 2023
שורה 1:		שורה 1:
	{{דעסקריפציע\|\|ענגליש=science that studies the terrestrial surface, the societies that inhabit it and the territories, landscapes, places or regions that form it when interacting with each other\|העב=תחום מדעי העוסק בשטחי כדור הארץ\|דייטש=Wissenschaft, die sich mit der räumlichen Struktur und Entwicklung der Erdoberfläche befasst\|}}		{{דעסקריפציע\|\|ענגליש = science that studies the terrestrial surface, the societies that inhabit it and the territories, landscapes, places or regions that form it when interacting with each other\|העב=תחום מדעי העוסק בשטחי כדור הארץ\|דייטש=Wissenschaft, die sich mit der räumlichen Struktur und Entwicklung der Erdoberfläche befasst\|}}
	[[טעקע:Physical_world.jpg\|300px\|קליין\|מאפע פון דער ערד]]		[[טעקע:Physical_world.jpg\|300px\|קליין\|מאפע פון דער ערד]]
	'''געאָגראַפיע''' (פון [[גריכיש]] ''γεωγραφία'' - ''געאָגראַפיאַ'') איז די [[וויסנשאפט]] וואס פארנעמט זיך מיט דעם אויסשטעל און כאראקטאר פון דעם [[ערד פלאנעט]], סיי פון דעם [[ים]] און סיי פון דער יבשה. צום ביישפיל, די וויסנשאפט פון א געוויסער [[מדינה]], וואו זי ליגט ווער זענען אירע שכנים, די קלימאטן, די [[באפעלקערונג\|איינוואוינער]], אדער די גרויסקייט פון א באשטימטן [[אקעאן]], וואספארא סארט באשעפענישן שווימען אין אים, אא"וו.		'''געאָגראַפיע''' (פון [[גריכיש]] ''γεωγραφία'' - ''געאָגראַפיאַ'') איז די [[וויסנשאפט]] וואס פארנעמט זיך מיט דעם אויסשטעל און כאראקטאר פון דעם [[ערד פלאנעט]], סיי פון דעם [[ים]] און סיי פון דער יבשה. צום ביישפיל, די וויסנשאפט פון א געוויסער [[מדינה]], וואו זי ליגט ווער זענען אירע שכנים, די קלימאטן, די [[באפעלקערונג\|איינוואוינער]], אדער די גרויסקייט פון א באשטימטן [[אקעאן]], וואספארא סארט באשעפענישן שווימען אין אים, אא"וו.

צמא לדעת: החלפת טקסט – "קאַטעגאָריע:וויקידאטא שפראכן דעסקריפציע" ב־""

2023-10-24T06:34:03Z

החלפת טקסט – "קאַטעגאָריע:וויקידאטא שפראכן דעסקריפציע" ב־""

→ עלטערע ווערסיע		רעוויזיע פון 06:34, 24 אקטאבער 2023
שורה 108:		שורה 108:
	[[HE:גאוגרפיה]]		[[HE:גאוגרפיה]]
	{{קרד/ויקי/יידיש}}		{{קרד/ויקי/יידיש}}
	~~[[קאַטעגאָריע:וויקידאטא שפראכן דעסקריפציע]]~~

בוט צמא לדעת: דעסקריפציע

2023-10-23T21:30:44Z

דעסקריפציע

→ עלטערע ווערסיע		רעוויזיע פון 21:30, 23 אקטאבער 2023
שורה 1:		שורה 1:
			{{דעסקריפציע\|\|ענגליש=science that studies the terrestrial surface, the societies that inhabit it and the territories, landscapes, places or regions that form it when interacting with each other\|העב=תחום מדעי העוסק בשטחי כדור הארץ\|דייטש=Wissenschaft, die sich mit der räumlichen Struktur und Entwicklung der Erdoberfläche befasst\|}}
	[[טעקע:Physical_world.jpg\|300px\|קליין\|מאפע פון דער ערד]]		[[טעקע:Physical_world.jpg\|300px\|קליין\|מאפע פון דער ערד]]
	'''געאָגראַפיע''' (פון [[גריכיש]] ''γεωγραφία'' - ''געאָגראַפיאַ'') איז די [[וויסנשאפט]] וואס פארנעמט זיך מיט דעם אויסשטעל און כאראקטאר פון דעם [[ערד פלאנעט]], סיי פון דעם [[ים]] און סיי פון דער יבשה. צום ביישפיל, די וויסנשאפט פון א געוויסער [[מדינה]], וואו זי ליגט ווער זענען אירע שכנים, די קלימאטן, די [[באפעלקערונג\|איינוואוינער]], אדער די גרויסקייט פון א באשטימטן [[אקעאן]], וואספארא סארט באשעפענישן שווימען אין אים, אא"וו.		'''געאָגראַפיע''' (פון [[גריכיש]] ''γεωγραφία'' - ''געאָגראַפיאַ'') איז די [[וויסנשאפט]] וואס פארנעמט זיך מיט דעם אויסשטעל און כאראקטאר פון דעם [[ערד פלאנעט]], סיי פון דעם [[ים]] און סיי פון דער יבשה. צום ביישפיל, די וויסנשאפט פון א געוויסער [[מדינה]], וואו זי ליגט ווער זענען אירע שכנים, די קלימאטן, די [[באפעלקערונג\|איינוואוינער]], אדער די גרויסקייט פון א באשטימטן [[אקעאן]], וואספארא סארט באשעפענישן שווימען אין אים, אא"וו.
שורה 107:		שורה 108:
	[[HE:גאוגרפיה]]		[[HE:גאוגרפיה]]
	{{קרד/ויקי/יידיש}}		{{קרד/ויקי/יידיש}}
			[[קאַטעגאָריע:וויקידאטא שפראכן דעסקריפציע]]

צמא לדעת: קאטעגאריע, אינערליכע פארבינדונגען

2023-02-12T14:38:11Z

קאטעגאריע, אינערליכע פארבינדונגען

→ עלטערע ווערסיע		רעוויזיע פון 14:38, 12 פעברואר 2023
שורה 19:		שורה 19:
	\| [[אקעאנאגראפיע]] \|\| [[בארטן געאגראפיע]] \|\| [[ביאגעגאגראפיע]] \|\| [[געאדעזיע]]		\| [[אקעאנאגראפיע]] \|\| [[בארטן געאגראפיע]] \|\| [[ביאגעגאגראפיע]] \|\| [[געאדעזיע]]
	\|-		\|-
	\| [[טעקע:Delicate Arch LaSalle.jpg\|96px]] \|\| [[טעקע:Meander-en.svg\|96px]] \|\| [[טעקע:Khajuraho-landscape.jpg\|96px]] \|\| [[טעקע:Gavin Plant.JPG\|96px]]		\| [[טעקע:Delicate Arch LaSalle.jpg\|96px]] \|\| [[טעקע:Meander-en.svg\|96px]] \|\| [[טעקע:Khajuraho-landscape.jpg\|96px]] \|\| [[טעקע:Gavin Plant.JPG\|96px]]
	\|-		\|-
	\| [[געאמארפאלאגיע]] \|\| [[הידראלאגיע]] און [[הידראגראפיע]] \|\| [[לאנדשאפט עקאלאגיע]]\|\| [[סביבה-פארוואלטונג]]		\| [[געאמארפאלאגיע]] \|\| [[הידראלאגיע]] און [[הידראגראפיע]] \|\| [[לאנדשאפט עקאלאגיע]]\|\| [[סביבה-פארוואלטונג]]
	\|-		\|-
	\| \|\| [[טעקע:Soil profile.jpg\|96px]] \|\| [[טעקע:Cyclone Catarina from the ISS on March 26 2004.JPG\|96px]]		\| \|\| [[טעקע:Soil profile.jpg\|96px]] \|\| [[טעקע:Cyclone Catarina from the ISS on March 26 2004.JPG\|96px]]
	\|-		\|-
	\| \|\| [[פעדאלאגיע]] \|\| [[קלימאטאלאגיע]] און [[מעטעאראלאגיע]]		\| \|\| [[פעדאלאגיע]] \|\| [[קלימאטאלאגיע]] און [[מעטעאראלאגיע]]
	\|}		\|}
	</center>		</center>
שורה 31:		שורה 31:
	=== מענטשליכע געאגראפיע ===		=== מענטשליכע געאגראפיע ===
	מענטשליכע געאגראפיע איז א צווייג פון געאגראפיע וואס פאקוסירט אויף דער שטודיע פון פראצעסן און פורעמס וואס טוען אויספורעמען די מענטשליכע געזעלשאפט. זי נעמט איין [[מענטש]]ליכע, [[פאליטיק\|פאליטישע]], [[קולטור]]עלע און [[עקאנאמיק\|עקאנאמישע]] אספעקטן, און שטודירט [[באפעלקערונג]], [[לאנדווירטשאפט]], [[אינדוסטריע]], [[ענערגיע]], [[לופט פארפעסטיגונג]] און [[רשימה:לענדער פון דער וועלט\|לענדער פון דער וועלט]].		מענטשליכע געאגראפיע איז א צווייג פון געאגראפיע וואס פאקוסירט אויף דער שטודיע פון פראצעסן און פורעמס וואס טוען אויספורעמען די מענטשליכע געזעלשאפט. זי נעמט איין [[מענטש]]ליכע, [[פאליטיק\|פאליטישע]], [[קולטור]]עלע און [[עקאנאמיק\|עקאנאמישע]] אספעקטן, און שטודירט [[באפעלקערונג]], [[לאנדווירטשאפט]], [[אינדוסטריע]], [[ענערגיע]], [[לופט פארפעסטיגונג]] און [[רשימה:לענדער פון דער וועלט\|לענדער פון דער וועלט]].


	<center>		<center>
שורה 52:		שורה 51:

	=== היסטארישע געאגראפיע ===		=== היסטארישע געאגראפיע ===
	היסטארישע געאגראפיע איז דער צווייג פון געאגראפיע וואס פארשט פארשידענע געביטן ווי דער מענטש האט געווירקט אויף דער סביבה אין דער פארגאנגענהייט, אדער אנדערש ארויסגערעדט: אלץ וואס מענטשליכע געאגראפיע שטודירט היינט אבער אין די פארגאנגענע יארן.		היסטארישע געאגראפיע איז דער צווייג פון געאגראפיע וואס פארשט פארשידענע געביטן ווי דער מענטש האט געווירקט אויף דער סביבה אין דער פארגאנגענהייט, אדער אנדערש ארויסגערעדט: אלץ וואס מענטשליכע געאגראפיע שטודירט היינט אבער אין די פארגאנגענע יארן.
	למשל, איינער פון די קלאסישע געביטן אין געאגראפישער היסטאריע פארשט ווי די קולטורן און געזעלשאפטן האבן זיך אנטוויקלט אריבער דער וועלט און וויאזוי זיי זענען ארויסגעוואקסן אין זייער היינטיגער פארעם.		למשל, איינער פון די קלאסישע געביטן אין געאגראפישער היסטאריע פארשט ווי די קולטורן און געזעלשאפטן האבן זיך אנטוויקלט אריבער דער וועלט און וויאזוי זיי זענען ארויסגעוואקסן אין זייער היינטיגער פארעם.

שורה 69:		שורה 68:
	* באשרייבנדיג		* באשרייבנדיג
	* אנאליטיש		* אנאליטיש


	=== קארטאגראפיע ===		=== קארטאגראפיע ===

	=== געאגראפישע אינפארמאציע סיסטעמען ===		=== געאגראפישע אינפארמאציע סיסטעמען ===


	=== דערווייטערטע דערשפירן ===		=== דערווייטערטע דערשפירן ===


	=== קוואנטיטאטיווע מעטאדן ===		=== קוואנטיטאטיווע מעטאדן ===


	=== קוואליטאטיווע מעטאדן ===		=== קוואליטאטיווע מעטאדן ===

	== היסטאריע ==		== היסטאריע ==
	די ערשטע מאפעס פון דער וועלט גייען צוריק צו אוראלטן [[בבל]] אין דעם 9טן יארהונדערט פאר דער ציווילער רעכענונג. די גריכן האלטן [[אנאקסימאנדראס]] ווי דער גרינדער פון געאגראפיע. ער האט געברענגט פון די בבליים דעם [[גנאמאן]], אן אינסטרומענט מיט וואס מען קען מעסטן אויף וועלכער [[גארטל ליניע (געאגראפיע)\|גארטל ליניע]] מען געפינט זיך. טייל האלטן אז [[פיטאגאראס]] איז געווען דער ערשטער וואס האט געזאגט אז דער ערד־פלאנעט איז א קיילעך. [[עראטאסטענעס]] האט גערעכנט דעם [[ראדיוס]] פון דער ערד.		די ערשטע מאפעס פון דער וועלט גייען צוריק צו אוראלטן [[בבל]] אין דעם 9טן יארהונדערט פאר דער ציווילער רעכענונג. די גריכן האלטן [[אנאקסימאנדראס]] ווי דער גרינדער פון געאגראפיע. ער האט געברענגט פון די בבליים דעם [[גנאמאן]], אן אינסטרומענט מיט וואס מען קען מעסטן אויף וועלכער [[גארטל ליניע (געאגראפיע)\|גארטל ליניע]] מען געפינט זיך. טייל האלטן אז [[פיטאגאראס]] איז געווען דער ערשטער וואס האט געזאגט אז דער ערד־פלאנעט איז א קיילעך. [[עראטאסטענעס]] האט גערעכנט דעם [[ראדיוס]] פון דער ערד.

	[[היפארכוס]] האט אוועקגעשטעלט די סיסטעם פון געאגראפישע קאארדינאטן—גארטל ליניעס און [[מערידיאן\|מערידיאנען]]. ער האט געניצט א סעקסאגעזימאלע סיסטעם (געבויט אויפן נומער 60) וואס ער האט געלערנט פון די בבליים, מיט די מערידיאנען צעטיילט אויף 360º ([[גראד (ווינקל)\|גראד]], און יעדער גראד צעטיילט אויף '60 ([[מינוט (ווינקל)\|מינוטן]]. אין [[כינע]] האט געאגראפיע זיך אנטוויקלט פונעם 3טן יארהונדערט אָן.		[[היפארכוס]] האט אוועקגעשטעלט די סיסטעם פון געאגראפישע קאארדינאטן—גארטל ליניעס און [[מערידיאן\|מערידיאנען]]. ער האט געניצט א סעקסאגעזימאלע סיסטעם (געבויט אויפן נומער 60) וואס ער האט געלערנט פון די בבליים, מיט די מערידיאנען צעטיילט אויף 360º ([[גראד (ווינקל)\|גראד]], און יעדער גראד צעטיילט אויף '60 ([[מינוט (ווינקל)\|מינוטן]]. אין [[כינע]] האט געאגראפיע זיך אנטוויקלט פונעם 3טן יארהונדערט אָן.
שורה 97:		שורה 87:
	אין די 18טן און 19טן יארהונדערטער האט מען אנגעהויבן צו אנערקענען געאגראפיע ווי א באזונדערן אקאדעמישן דיסציפלין.		אין די 18טן און 19טן יארהונדערטער האט מען אנגעהויבן צו אנערקענען געאגראפיע ווי א באזונדערן אקאדעמישן דיסציפלין.

	איבער די לעצטע צוויי יארהונדערטער האבן די אוואנסירונגען אין טעכנאלאגיע מיט קאמפיוטערס אנטוויקלט געפירט צו דער אנטוויקלונג פון [[געאמאטיק]]. די שטארקע פארבינדונגען צווישן געאגראפיע און די וויסנשאפטן פון [[געאלאגיע]] און [[באטאניק]], ווי אויך [[עקאנאמיק]], [[סאציאלאגיע]] און [[דעמאגראפיע]] האבן געוואקסן, ספעציעל דורך ערד סיסטעם וויסנשאפט.		איבער די לעצטע צוויי יארהונדערטער האבן די אוואנסירונגען אין טעכנאלאגיע מיט קאמפיוטערס אנטוויקלט געפירט צו דער אנטוויקלונג פון [[געאמאטיק]]. די שטארקע פארבינדונגען צווישן געאגראפיע און די וויסנשאפטן פון [[געאלאגיע]] און [[באטאניק]], ווי אויך [[עקאנאמיק]], [[סאציאלאגיע]] און [[דעמאגראפיע]] האבן געוואקסן, ספעציעל דורך ערד סיסטעם וויסנשאפט.

	== בארימטע געאגראפן ==		== בארימטע געאגראפן ==
	* [[עראטאסטענעס]] (276 פאר דער ציווילער רעכענונג - 194 פאר דער ציווילער רעכענונג) - האט גערעכנט די גרייס פון דער ערד.		* [[עראטאסטענעס]] (276 פאר דער ציווילער רעכענונג - 194 פאר דער ציווילער רעכענונג) - האט גערעכנט די גרייס פון דער ערד.
	* [[סטראבאן]] (64 פאר דער ציווילער רעכענונג - 26) - פארפאסער פון [[געאגראפיקא]], איינע פון די ערשטע ביכער וועגן געאגראפיע.		* [[סטראבאן]] (64 פאר דער ציווילער רעכענונג - 26) - פארפאסער פון [[געאגראפיקא]], איינע פון די ערשטע ביכער וועגן געאגראפיע.
	* [[תלמי]] (90 - 168) - האט צוזאמענגעשטעלט גריכישע און רוימישע וויסן פון געאגראפיע אין דעם בוך [[געאגראפיא]].		* [[תלמי]] (90 - 168) - האט צוזאמענגעשטעלט גריכישע און רוימישע וויסן פון געאגראפיע אין דעם בוך [[געאגראפיא]].
	* [[אל אידריסי]] (אראביש: أبو عبد الله محمد الإدريسي) (1100–1165/66) - פארפאסער פון נוזהאטול מושטאק.		* [[אל אידריסי]] (אראביש: أبو عبد الله محمد الإدريسي) (1100–1165/66) - פארפאסער פון נוזהאטול מושטאק.
	* [[גערארדוס מערקאטאר]] (1512–1594) - [[קארטאגראף]] וואס האט פראדוצירט די [[מערקאטאר פראיעקטירונג]].		* [[גערארדוס מערקאטאר]] (1512–1594) - [[קארטאגראף]] וואס האט פראדוצירט די [[מערקאטאר פראיעקטירונג]].
	* [[אלעקסאנדער פאן האמבאלט]] (1769 - 1859) - בארעכנט דער פאטער פון מאדערנער געאגראפיע, האט געלייגט די יסודות פארן פעלד פון [[ביאגעאגראפיע]].		* [[אלעקסאנדער פאן האמבאלט]] (1769 - 1859) - בארעכנט דער פאטער פון מאדערנער געאגראפיע, האט געלייגט די יסודות פארן פעלד פון [[ביאגעאגראפיע]].
	* [[קארל ריטער]] (1779–1859) - דער פאטער פון מאדערנער געאגראפיע; ער איז געווען דער ערשטער פראפעסאר פון געאגראפיע אינעם [[בערלינער אוניווערסיטעט]].		* [[קארל ריטער]] (1779–1859) - דער פאטער פון מאדערנער געאגראפיע; ער איז געווען דער ערשטער פראפעסאר פון געאגראפיע אינעם [[בערלינער אוניווערסיטעט]].
שורה 113:		שורה 103:

	[[קאַטעגאָריע:געאגראפיע\|*]]		[[קאַטעגאָריע:געאגראפיע\|*]]
	[[קאַטעגאָריע:~~אומבאקוקט~~]]		[[קאַטעגאָריע:אויף יידיש]]
	[[קאַטעגאָריע:~~אויף יידיש~~]]		[[קאַטעגאָריע:עלעמענטארע ארטיקלען צו פארברייטערן]]
			[[HE:גאוגרפיה]]
	{{קרד/ויקי/יידיש}}		{{קרד/ויקי/יידיש}}

צמא לדעת: בילד אוועקגענומען

2023-02-12T14:36:05Z

בילד אוועקגענומען

→ עלטערע ווערסיע		רעוויזיע פון 14:36, 12 פעברואר 2023
שורה 45:		שורה 45:
	\| [[היסטארישע געאגראפיע\|היסטארישע]] און [[צייט געאגראפיע\|צייט געאג.]] \|\| [[פאליטישע געאגראפיע\|פאליטישע געאג.]] און [[געאפאליטיק]] \|\| [[באפעלקערונג געאגראפיע\|באפעלקערונג געאג.]] און [[דעמאגראפיע]] \|\| [[רעליגיע געאגראפיע]]		\| [[היסטארישע געאגראפיע\|היסטארישע]] און [[צייט געאגראפיע\|צייט געאג.]] \|\| [[פאליטישע געאגראפיע\|פאליטישע געאג.]] און [[געאפאליטיק]] \|\| [[באפעלקערונג געאגראפיע\|באפעלקערונג געאג.]] און [[דעמאגראפיע]] \|\| [[רעליגיע געאגראפיע]]
	\|-		\|-
	\| ~~[[טעקע:US-hoosier-family.jpg\|96px]]~~ \|\| [[טעקע:RERParisVision2025.png\|96px]] \|\| [[טעקע:Tourists-2-x.jpg\|96px]] \|\| [[טעקע:New-York-Jan2005.jpg\|96px]]		\| \|\| [[טעקע:RERParisVision2025.png\|96px]] \|\| [[טעקע:Tourists-2-x.jpg\|96px]] \|\| [[טעקע:New-York-Jan2005.jpg\|96px]]
	\|-		\|-
	\| [[סאציאלע געאגראפיע]] \|\| [[טראנספארט געאגראפיע]] \|\| [[טוריזם געאגראפיע]] \|\| [[שטאטישע געאגראפיע]]		\| [[סאציאלע געאגראפיע]] \|\| [[טראנספארט געאגראפיע]] \|\| [[טוריזם געאגראפיע]] \|\| [[שטאטישע געאגראפיע]]

צמא לדעת: בילד אוועקגענומען

2023-02-12T14:35:57Z

בילד אוועקגענומען

→ עלטערע ווערסיע		רעוויזיע פון 14:35, 12 פעברואר 2023
שורה 37:		שורה 37:

	:{\| style="border:1px solid #ddd; text-align:center; margin: auto;" cellspacing="15"		:{\| style="border:1px solid #ddd; text-align:center; margin: auto;" cellspacing="15"
	\| \|\| ~~[[טעקע:Pepsi in India.jpg\|96px]]~~ \|\| [[טעקע:Christaller model 1.jpg\|96px]] \|\| [[טעקע:Star of life.svg\|96px]]		\| \|\| \|\| [[טעקע:Christaller model 1.jpg\|96px]] \|\| [[טעקע:Star of life.svg\|96px]]
	\|-		\|-
	\|[[קולטורעלע געאגראפיע]] \|\| [[אנטוויקלונג געאגראפיע]] \|\| [[עקאנאמישע געאגראפיע]] \|\| [[געזונט געאגראפיע]]		\|[[קולטורעלע געאגראפיע]] \|\| [[אנטוויקלונג געאגראפיע]] \|\| [[עקאנאמישע געאגראפיע]] \|\| [[געזונט געאגראפיע]]

צמא לדעת: בילד אוועקגענומען

2023-02-12T14:35:55Z

בילד אוועקגענומען

→ עלטערע ווערסיע		רעוויזיע פון 14:35, 12 פעברואר 2023
שורה 37:		שורה 37:

	:{\| style="border:1px solid #ddd; text-align:center; margin: auto;" cellspacing="15"		:{\| style="border:1px solid #ddd; text-align:center; margin: auto;" cellspacing="15"
	\| ~~[[טעקע:Qichwa conchucos 01.jpg\|96px]]~~ \|\| [[טעקע:Pepsi in India.jpg\|96px]] \|\| [[טעקע:Christaller model 1.jpg\|96px]] \|\| [[טעקע:Star of life.svg\|96px]]		\| \|\| [[טעקע:Pepsi in India.jpg\|96px]] \|\| [[טעקע:Christaller model 1.jpg\|96px]] \|\| [[טעקע:Star of life.svg\|96px]]
	\|-		\|-
	\|[[קולטורעלע געאגראפיע]] \|\| [[אנטוויקלונג געאגראפיע]] \|\| [[עקאנאמישע געאגראפיע]] \|\| [[געזונט געאגראפיע]]		\|[[קולטורעלע געאגראפיע]] \|\| [[אנטוויקלונג געאגראפיע]] \|\| [[עקאנאמישע געאגראפיע]] \|\| [[געזונט געאגראפיע]]

בוט העברות: בוט העברות האט באוועגט בלאט געאגראפיע צו רוי:געאגראפיע אן לאזן א ווייטערפירונג: סינון

2023-01-08T16:34:21Z

בוט העברות האט באוועגט בלאט געאגראפיע צו רוי:געאגראפיע אן לאזן א ווייטערפירונג: סינון

→ עלטערע ווערסיע

רעוויזיע פון 16:34, 8 יאנואר 2023

צמא לדעת: החלפת טקסט – "יקונג" ב־"יגונג"

2023-01-06T01:21:13Z

החלפת טקסט – "יקונג" ב־"יגונג"

→ עלטערע ווערסיע		רעוויזיע פון 01:21, 6 יאנואר 2023
שורה 30:		שורה 30:

	=== מענטשליכע געאגראפיע ===		=== מענטשליכע געאגראפיע ===
	מענטשליכע געאגראפיע איז א צווייג פון געאגראפיע וואס פאקוסירט אויף דער שטודיע פון פראצעסן און פורעמס וואס טוען אויספורעמען די מענטשליכע געזעלשאפט. זי נעמט איין [[מענטש]]ליכע, [[פאליטיק\|פאליטישע]], [[קולטור]]עלע און [[עקאנאמיק\|עקאנאמישע]] אספעקטן, און שטודירט [[באפעלקערונג]], [[לאנדווירטשאפט]], [[אינדוסטריע]], [[ענערגיע]], [[לופט ~~פארפעסטיקונג~~]] און [[רשימה:לענדער פון דער וועלט\|לענדער פון דער וועלט]].		מענטשליכע געאגראפיע איז א צווייג פון געאגראפיע וואס פאקוסירט אויף דער שטודיע פון פראצעסן און פורעמס וואס טוען אויספורעמען די מענטשליכע געזעלשאפט. זי נעמט איין [[מענטש]]ליכע, [[פאליטיק\|פאליטישע]], [[קולטור]]עלע און [[עקאנאמיק\|עקאנאמישע]] אספעקטן, און שטודירט [[באפעלקערונג]], [[לאנדווירטשאפט]], [[אינדוסטריע]], [[ענערגיע]], [[לופט פארפעסטיגונג]] און [[רשימה:לענדער פון דער וועלט\|לענדער פון דער וועלט]].

צמא לדעת: החלפת טקסט – "לעכע" ב־"ליכע"

2023-01-06T01:16:47Z

החלפת טקסט – "לעכע" ב־"ליכע"

→ עלטערע ווערסיע		רעוויזיע פון 01:16, 6 יאנואר 2023
שורה 2:		שורה 2:
	'''געאָגראַפיע''' (פון [[גריכיש]] ''γεωγραφία'' - ''געאָגראַפיאַ'') איז די [[וויסנשאפט]] וואס פארנעמט זיך מיט דעם אויסשטעל און כאראקטאר פון דעם [[ערד פלאנעט]], סיי פון דעם [[ים]] און סיי פון דער יבשה. צום ביישפיל, די וויסנשאפט פון א געוויסער [[מדינה]], וואו זי ליגט ווער זענען אירע שכנים, די קלימאטן, די [[באפעלקערונג\|איינוואוינער]], אדער די גרויסקייט פון א באשטימטן [[אקעאן]], וואספארא סארט באשעפענישן שווימען אין אים, אא"וו.		'''געאָגראַפיע''' (פון [[גריכיש]] ''γεωγραφία'' - ''געאָגראַפיאַ'') איז די [[וויסנשאפט]] וואס פארנעמט זיך מיט דעם אויסשטעל און כאראקטאר פון דעם [[ערד פלאנעט]], סיי פון דעם [[ים]] און סיי פון דער יבשה. צום ביישפיל, די וויסנשאפט פון א געוויסער [[מדינה]], וואו זי ליגט ווער זענען אירע שכנים, די קלימאטן, די [[באפעלקערונג\|איינוואוינער]], אדער די גרויסקייט פון א באשטימטן [[אקעאן]], וואספארא סארט באשעפענישן שווימען אין אים, אא"וו.

	מאדערנע געאגראפיע איז א שטודיע וואס שטרעבט צו פארשטיין די וועלט מיט אלע אירע ~~מענטשלעכע~~ און ~~נאטירלעכע~~ פארוויקלונגען—נישט נאר וואו זאכן זענען אבער ווי אזוי זיי זענען געענדערט געווארן. אלס א "בריק צווישן די ~~מענטשלעכע~~ און פיזישע וויסנשאפטן", ווערט געאגראפיע צעטיילט אויף צוויי הויפט אפטיילונגען - [[~~מענטשלעכע~~ געאגראפיע]] און [[פיזישע געאגראפיע]].<ref>web.clas.ufl.edu/users/morgans/lecture_2.prn.pdf.</ref>		מאדערנע געאגראפיע איז א שטודיע וואס שטרעבט צו פארשטיין די וועלט מיט אלע אירע מענטשליכע און נאטירליכע פארוויקלונגען—נישט נאר וואו זאכן זענען אבער ווי אזוי זיי זענען געענדערט געווארן. אלס א "בריק צווישן די מענטשליכע און פיזישע וויסנשאפטן", ווערט געאגראפיע צעטיילט אויף צוויי הויפט אפטיילונגען - [[מענטשליכע געאגראפיע]] און [[פיזישע געאגראפיע]].<ref>web.clas.ufl.edu/users/morgans/lecture_2.prn.pdf.</ref>

	== אריינפיר ==		== אריינפיר ==
	געאגראפן שטודירן די פארשפרייטונג פון פענאמענען, פראצעסן און אייגנשאפטן אין ארט און צייט, ווי אויך די אינטעראקציע צווישן מענטשן און זייער [[סביבה]]. אזוי ווי ארט און צייט רירן אפ א סך טעמעס, ווי [[עקאנאמיק]], [[געזונט]], [[קלימאט]], [[פלאנץ\|פלאנצן]] און [[בעלי חיים]], איז געאגראפיע שטארק צווישן־דיסציפליניש. געאגראפיע האט צוויי הויפט געביטן: [[~~מענטשלעכע~~ געאגראפיע]], וואס באהאנדלט די געבויטע סביבה און ווי מענטשן ניצן דעם ארט, און [[פיזישע געאגראפיע]], וואס באהאנדלט די ~~נאטירלעכע~~ סביבה מיט די [[ארגאניזם\|ארגאניזמען]], קלימאט, באדן און וואסער.		געאגראפן שטודירן די פארשפרייטונג פון פענאמענען, פראצעסן און אייגנשאפטן אין ארט און צייט, ווי אויך די אינטעראקציע צווישן מענטשן און זייער [[סביבה]]. אזוי ווי ארט און צייט רירן אפ א סך טעמעס, ווי [[עקאנאמיק]], [[געזונט]], [[קלימאט]], [[פלאנץ\|פלאנצן]] און [[בעלי חיים]], איז געאגראפיע שטארק צווישן־דיסציפליניש. געאגראפיע האט צוויי הויפט געביטן: [[מענטשליכע געאגראפיע]], וואס באהאנדלט די געבויטע סביבה און ווי מענטשן ניצן דעם ארט, און [[פיזישע געאגראפיע]], וואס באהאנדלט די נאטירליכע סביבה מיט די [[ארגאניזם\|ארגאניזמען]], קלימאט, באדן און וואסער.

	== צווייגן פון געאגראפיע ==		== צווייגן פון געאגראפיע ==
שורה 29:		שורה 29:
	</center>		</center>

	=== ~~מענטשלעכע~~ געאגראפיע ===		=== מענטשליכע געאגראפיע ===
	~~מענטשלעכע~~ געאגראפיע איז א צווייג פון געאגראפיע וואס פאקוסירט אויף דער שטודיע פון פראצעסן און פורעמס וואס טוען אויספורעמען די ~~מענטשלעכע~~ געזעלשאפט. זי נעמט איין [[מענטש]]~~לעכע~~, [[פאליטיק\|פאליטישע]], [[קולטור]]עלע און [[עקאנאמיק\|עקאנאמישע]] אספעקטן, און שטודירט [[באפעלקערונג]], [[לאנדווירטשאפט]], [[אינדוסטריע]], [[ענערגיע]], [[לופט פארפעסטיקונג]] און [[רשימה:לענדער פון דער וועלט\|לענדער פון דער וועלט]].		מענטשליכע געאגראפיע איז א צווייג פון געאגראפיע וואס פאקוסירט אויף דער שטודיע פון פראצעסן און פורעמס וואס טוען אויספורעמען די מענטשליכע געזעלשאפט. זי נעמט איין [[מענטש]]ליכע, [[פאליטיק\|פאליטישע]], [[קולטור]]עלע און [[עקאנאמיק\|עקאנאמישע]] אספעקטן, און שטודירט [[באפעלקערונג]], [[לאנדווירטשאפט]], [[אינדוסטריע]], [[ענערגיע]], [[לופט פארפעסטיקונג]] און [[רשימה:לענדער פון דער וועלט\|לענדער פון דער וועלט]].


	<center>		<center>
	'''קאטעגאריעס פון ~~מענטשלעכע~~ געאגראפיע:'''		'''קאטעגאריעס פון מענטשליכע געאגראפיע:'''

	:{\| style="border:1px solid #ddd; text-align:center; margin: auto;" cellspacing="15"		:{\| style="border:1px solid #ddd; text-align:center; margin: auto;" cellspacing="15"
שורה 52:		שורה 52:

	=== היסטארישע געאגראפיע ===		=== היסטארישע געאגראפיע ===
	היסטארישע געאגראפיע איז דער צווייג פון געאגראפיע וואס פארשט פארשידענע געביטן ווי דער מענטש האט געווירקט אויף דער סביבה אין דער פארגאנגענהייט, אדער אנדערש ארויסגערעדט: אלץ וואס ~~מענטשלעכע~~ געאגראפיע שטודירט היינט אבער אין די פארגאנגענע יארן.		היסטארישע געאגראפיע איז דער צווייג פון געאגראפיע וואס פארשט פארשידענע געביטן ווי דער מענטש האט געווירקט אויף דער סביבה אין דער פארגאנגענהייט, אדער אנדערש ארויסגערעדט: אלץ וואס מענטשליכע געאגראפיע שטודירט היינט אבער אין די פארגאנגענע יארן.
	למשל, איינער פון די קלאסישע געביטן אין געאגראפישער היסטאריע פארשט ווי די קולטורן און געזעלשאפטן האבן זיך אנטוויקלט אריבער דער וועלט און וויאזוי זיי זענען ארויסגעוואקסן אין זייער היינטיגער פארעם.		למשל, איינער פון די קלאסישע געביטן אין געאגראפישער היסטאריע פארשט ווי די קולטורן און געזעלשאפטן האבן זיך אנטוויקלט אריבער דער וועלט און וויאזוי זיי זענען ארויסגעוואקסן אין זייער היינטיגער פארעם.

	אויספארשן דעם אייבערפלאך איז איינע פון די וויכטיגע געצייג אין דעם צווייג, ווייל אזוי קען מען בעסער פארשטיין דעם איינפלוס פון מענטשן אויף זייער סביבה; די הויפט מיטלען אין היסטארישע־געאגראפישער פארשונג זענען דאקומענטן, וואס געפינען זיך אין ארכיוון, וואס דורך זיי טוט מען אנטפלעקן די ~~געזעלשאפטלעכע־פאליטישע־עקאנאמישע~~ פראצעסן וואס האבן געשאפן די אמאליקע לאנדשאפטן.		אויספארשן דעם אייבערפלאך איז איינע פון די וויכטיגע געצייג אין דעם צווייג, ווייל אזוי קען מען בעסער פארשטיין דעם איינפלוס פון מענטשן אויף זייער סביבה; די הויפט מיטלען אין היסטארישע־געאגראפישער פארשונג זענען דאקומענטן, וואס געפינען זיך אין ארכיוון, וואס דורך זיי טוט מען אנטפלעקן די געזעלשאפטליכע־פאליטישע־עקאנאמישע פראצעסן וואס האבן געשאפן די אמאליקע לאנדשאפטן.

	==== אין ארץ ישראל ====		==== אין ארץ ישראל ====

→ עלטערע ווערסיע		רעוויזיע פון 13:31, 26 אקטאבער 2023
שורה 1:		שורה 1:
	{{דעסקריפציע\|\|ענגליש=science that studies the terrestrial surface, the societies that inhabit it and the territories, landscapes, places or regions that form it when interacting with each other\|העב=תחום מדעי העוסק בשטחי כדור הארץ\|דייטש=Wissenschaft, die sich mit der räumlichen Struktur und Entwicklung der Erdoberfläche befasst\|}}		{{דעסקריפציע\|\|ענגליש = science that studies the terrestrial surface, the societies that inhabit it and the territories, landscapes, places or regions that form it when interacting with each other\|העב=תחום מדעי העוסק בשטחי כדור הארץ\|דייטש=Wissenschaft, die sich mit der räumlichen Struktur und Entwicklung der Erdoberfläche befasst\|}}
	[[טעקע:Physical_world.jpg\|300px\|קליין\|מאפע פון דער ערד]]		[[טעקע:Physical_world.jpg\|300px\|קליין\|מאפע פון דער ערד]]
	'''געאָגראַפיע''' (פון [[גריכיש]] ''γεωγραφία'' - ''געאָגראַפיאַ'') איז די [[וויסנשאפט]] וואס פארנעמט זיך מיט דעם אויסשטעל און כאראקטאר פון דעם [[ערד פלאנעט]], סיי פון דעם [[ים]] און סיי פון דער יבשה. צום ביישפיל, די וויסנשאפט פון א געוויסער [[מדינה]], וואו זי ליגט ווער זענען אירע שכנים, די קלימאטן, די [[באפעלקערונג\|איינוואוינער]], אדער די גרויסקייט פון א באשטימטן [[אקעאן]], וואספארא סארט באשעפענישן שווימען אין אים, אא"וו.		'''געאָגראַפיע''' (פון [[גריכיש]] ''γεωγραφία'' - ''געאָגראַפיאַ'') איז די [[וויסנשאפט]] וואס פארנעמט זיך מיט דעם אויסשטעל און כאראקטאר פון דעם [[ערד פלאנעט]], סיי פון דעם [[ים]] און סיי פון דער יבשה. צום ביישפיל, די וויסנשאפט פון א געוויסער [[מדינה]], וואו זי ליגט ווער זענען אירע שכנים, די קלימאטן, די [[באפעלקערונג\|איינוואוינער]], אדער די גרויסקייט פון א באשטימטן [[אקעאן]], וואספארא סארט באשעפענישן שווימען אין אים, אא"וו.