https://yi.hamichlol.org.il/w/index.php?action=history&feed=atom&title=%D7%A7%D7%95%D7%A0%D7%A2 קונע - ווערסיע היסטאריע 2026-04-21T16:48:55Z ווערסיע היסטאריע פאר דעם בלאט אויפן וויקי MediaWiki 1.39.4 https://yi.hamichlol.org.il/w/index.php?title=%D7%A7%D7%95%D7%A0%D7%A2&diff=339342&oldid=prev תנא קמא אין 03:06, 10 נאוועמבער 2025 2025-11-10T03:06:22Z <p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="yi"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ עלטערע ווערסיע</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">רעוויזיע פון 03:06, 10 נאוועמבער 2025</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l32">שורה 32:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">שורה 32:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>אין יאר תקמ&quot;ב (1782) האבן די זקנים פון [[מינסק]]ער קהל, ווערנדיג באשולדיגט פון עטליכע אידישע האנטארבעטער אין אונטערדריקן דעם המון עם און מיט פארנוצן די פאלקס-געלט, באשטראפט די פירער פון די אומצופרידענע איבערדרייער מיטן זיי אריינלייגן אין די קונע{{הערה|שם=אנצ}}.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>אין יאר תקמ&quot;ב (1782) האבן די זקנים פון [[מינסק]]ער קהל, ווערנדיג באשולדיגט פון עטליכע אידישע האנטארבעטער אין אונטערדריקן דעם המון עם און מיט פארנוצן די פאלקס-געלט, באשטראפט די פירער פון די אומצופרידענע איבערדרייער מיטן זיי אריינלייגן אין די קונע{{הערה|שם=אנצ}}.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>יהושע יעלין, אַ הויפּט-פיגור אין דער אשכנזישער-פּרושים קהילה אין ירושלים אינעם ניינצנטן יאָרהונדערט, האָט עדות געזאָגט אַז אַ פרוי וואָס איז באַגאַנגען ניאוף איז געווארן אַריינגעזעצט אין דער קונע{{הערה|יהושע יעלין, זכרונות לבן-ירושלם: תקצ&quot;ד - תרע&quot;ח, ירושלים, תרפ&quot;ד, עמ' כא–כג.}}.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>יהושע יעלין, אַ הויפּט-פיגור אין דער אשכנזישער-פּרושים קהילה אין ירושלים אינעם ניינצנטן יאָרהונדערט, האָט עדות געזאָגט אַז אַ פרוי וואָס איז באַגאַנגען ניאוף איז געווארן אַריינגעזעצט אין דער קונע{{הערה|יהושע יעלין, זכרונות לבן-ירושלם: תקצ&quot;ד - תרע&quot;ח, ירושלים, תרפ&quot;ד, עמ' כא–כג. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">זעט אברהם אופיר שמש, In the Kuna and in the Synagogue, ''Modern Judaism'' 39 (3), 2019, 271–295</ins>}}.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==רעפערענצן==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==רעפערענצן==</div></td></tr> </table> תנא קמא https://yi.hamichlol.org.il/w/index.php?title=%D7%A7%D7%95%D7%A0%D7%A2&diff=339341&oldid=prev תנא קמא אין 03:02, 10 נאוועמבער 2025 2025-11-10T03:02:56Z <p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="yi"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ עלטערע ווערסיע</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">רעוויזיע פון 03:02, 10 נאוועמבער 2025</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l6">שורה 6:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">שורה 6:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==באנוץ אין אידישע קהילות==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==באנוץ אין אידישע קהילות==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>די קונע פלעגן אידן נוצן קעגן די וואס האבן געזינדיגט קעגן אידישקייט אדער קעגן די אינטערעסן פון דער קהילה, ווי פאר מסירה, ניאוף, חוצפה פאר'ן רב אד&quot;ג{{הערה|זעט למשל דער קראקער פנקס, געברענגט אין {{<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">אוצר החכמה</del>|שמחה אסף|העונשין אחרי חתימת התלמוד|<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">158903</del>|page=<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">131</del>|מקום הוצאה=ירושלים|שנת הוצאה=תרפ&quot;ב|עמ=133}}}}, און איז געווען פּלאצירט אין א ווינקל פונעם [[קהל]]-שטיבל, וואס איז געווענליך געווען אין דער שול־הויף. דער פארברעכער איז אריינגעשטעלט געווארן אין דער קונע באלד פאר שחרית אדער מנחה פאר א צאל שטונדן; און יעדער מתפלל האט געהאט די רעכט, און אפילו געהאלטן פאר א פליכט, צו שפייען דעם שולדיגן אין פנים, און אים שלאגן און אנדערש באליידיגן. ס'האט אפילו געטראפן אז א ספר וואס מען האט פאר'משפּט אויף פארברענען, איז פריער אויפגעהאנגען געווארן אויף אזא קונע, ווי למשל, [[ווייזל]]'ס בוך: &quot;דברי שלום ואמת&quot;{{הערה|שם=דאוויד|דוד דאווידאוויטש, '''שולן אין פוילן''', בוענאס אייראס, תשכ&quot;א, ז' 333–334; 359}}.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>די קונע פלעגן אידן נוצן קעגן די וואס האבן געזינדיגט קעגן אידישקייט אדער קעגן די אינטערעסן פון דער קהילה, ווי פאר מסירה, ניאוף, חוצפה פאר'ן רב אד&quot;ג{{הערה|זעט למשל דער קראקער פנקס, געברענגט אין {{<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">היברובוקס</ins>|שמחה אסף|העונשין אחרי חתימת התלמוד|<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">39156</ins>|page=<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">130</ins>|מקום הוצאה=ירושלים|שנת הוצאה=תרפ&quot;ב|עמ=133}}}}, און איז געווען פּלאצירט אין א ווינקל פונעם [[קהל]]-שטיבל, וואס איז געווענליך געווען אין דער שול־הויף. דער פארברעכער איז אריינגעשטעלט געווארן אין דער קונע באלד פאר שחרית אדער מנחה פאר א צאל שטונדן; און יעדער מתפלל האט געהאט די רעכט, און אפילו געהאלטן פאר א פליכט, צו שפייען דעם שולדיגן אין פנים, און אים שלאגן און אנדערש באליידיגן. ס'האט אפילו געטראפן אז א ספר וואס מען האט פאר'משפּט אויף פארברענען, איז פריער אויפגעהאנגען געווארן אויף אזא קונע, ווי למשל, [[ווייזל]]'ס בוך: &quot;דברי שלום ואמת&quot;{{הערה|שם=דאוויד|דוד דאווידאוויטש, '''שולן אין פוילן''', בוענאס אייראס, תשכ&quot;א, ז' 333–334; 359}}.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>די סארט שטראף איז געווען פארשפרייט אין קאטוילישע קירכעס און אויף פריצ'ישע גיטער. פונקט ווען די קונע איז איינגעפירט געווארן אין די אידישע געמיינדעס, איז נישט באקאנט. די אידן האבן דאס, ווי עס זעט אויס, גענומען פון זייערע קריסטליכע שכנים{{הערה|שם=אנצ|{{אנצ יהודית|9550-kuna|KUNA|Herman Rosenthal}}}}.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>די סארט שטראף איז געווען פארשפרייט אין קאטוילישע קירכעס און אויף פריצ'ישע גיטער. פונקט ווען די קונע איז איינגעפירט געווארן אין די אידישע געמיינדעס, איז נישט באקאנט. די אידן האבן דאס, ווי עס זעט אויס, גענומען פון זייערע קריסטליכע שכנים{{הערה|שם=אנצ|{{אנצ יהודית|9550-kuna|KUNA|Herman Rosenthal}}}}.</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l28">שורה 28:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">שורה 28:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>אין ווינטער תקל&quot;ב, ווען ס'האט זיך אנגעהויבן די [[התנגדות צו חסידות]], האבן די פרנסים און צוויי כיתות בית-דין מיטן ווילנער שטאט-רב ארויסגעגעבן א פסק צו פארברענען &quot;ספרי דתיהם&quot; פון די &quot;חשודים&quot; פאר קבלת שבת ביים אריינגאנג פון שול נעבן דעם קונע, און אז דער &quot;מסית ומדיח&quot; רבי איסר, &quot;וואס איז פריער געווען גערימט און געלויבט ביי אידן&quot;, דער הויפט פירער פונעם &quot;קארלינער (–חסידישער) מנין&quot; אין ווילנע און תלמיד פון [[רבי מענדעלע וויטעבסקער]], מוז שבת אינדערפרי זיך מתוודה זיין אויף די בימה אין גרויסן שול, און דערנאך זאל ער ווערן געלייגט אין חרם. ביזן אויספירן דעם פסק האט מען ר' איסרן אריינגעזעצט אין תפיסה אין ווילנער שלאס. ווען דער גאון האט זיך דערוויסט פונעם פסק (ער איז דעמאלט געווען אין ווילנער פארשטאט אַנטאָקאָליע), האט ער אויסגעדרוקט שטארקע אומצופרידנהייט אויף דעם גרינגען שטראף, &quot;וואלט איך נאר געהאט כח וואלט איך געטון ווי אליהו הנביא האט געטון מיט די נביאים פון [[בעל (אפגאט)|בעל]]&quot;. דער גאון האט געפאדערט מען זאל שטעלן איסר אין קונע אבער די פרנסים האבן דערצו נישט מסכים געווען און אנשטאט האבן זיי פאר קבלת שבת דעם פאר'משפט'ן געשלאגן אין קהל-שטיבל מיט א קאנטשיק, און דערנאך האבן זיי פארברענט די חסידישע כתבים ביי דער קונע. פרייטאג-צו-נאכט איז ר' איסר געווען פארשפארט אין קהל-שטיבל, און אויף מארגן, שבת, בעת תפילת שחרית, איז ער מיט זיינע חברים ארויף אויף דער בימה און אויסגעהערט דעם נוסח פון [[חרם]], וואס איז אויסגערופן געווארן אויף די חסידים{{הערה|[[שמעון דובנאוו]], '''[https://www.yiddishbookcenter.org/collections/yiddish-books/spb-nybc206951/dubnow-simon-geshikhte-fun-hasidizm-oyfn-yesod-fun-originele-mekoyrim-gedrukte-vol-1?book-page=209&amp;book-mode=1up געשיכטע פון חסידיזם]''' ווילנע תר&quot;צ, זייט 188-9, לויט ספר &quot;זמיר עריצים וחרבות צורים&quot;}}.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>אין ווינטער תקל&quot;ב, ווען ס'האט זיך אנגעהויבן די [[התנגדות צו חסידות]], האבן די פרנסים און צוויי כיתות בית-דין מיטן ווילנער שטאט-רב ארויסגעגעבן א פסק צו פארברענען &quot;ספרי דתיהם&quot; פון די &quot;חשודים&quot; פאר קבלת שבת ביים אריינגאנג פון שול נעבן דעם קונע, און אז דער &quot;מסית ומדיח&quot; רבי איסר, &quot;וואס איז פריער געווען גערימט און געלויבט ביי אידן&quot;, דער הויפט פירער פונעם &quot;קארלינער (–חסידישער) מנין&quot; אין ווילנע און תלמיד פון [[רבי מענדעלע וויטעבסקער]], מוז שבת אינדערפרי זיך מתוודה זיין אויף די בימה אין גרויסן שול, און דערנאך זאל ער ווערן געלייגט אין חרם. ביזן אויספירן דעם פסק האט מען ר' איסרן אריינגעזעצט אין תפיסה אין ווילנער שלאס. ווען דער גאון האט זיך דערוויסט פונעם פסק (ער איז דעמאלט געווען אין ווילנער פארשטאט אַנטאָקאָליע), האט ער אויסגעדרוקט שטארקע אומצופרידנהייט אויף דעם גרינגען שטראף, &quot;וואלט איך נאר געהאט כח וואלט איך געטון ווי אליהו הנביא האט געטון מיט די נביאים פון [[בעל (אפגאט)|בעל]]&quot;. דער גאון האט געפאדערט מען זאל שטעלן איסר אין קונע אבער די פרנסים האבן דערצו נישט מסכים געווען און אנשטאט האבן זיי פאר קבלת שבת דעם פאר'משפט'ן געשלאגן אין קהל-שטיבל מיט א קאנטשיק, און דערנאך האבן זיי פארברענט די חסידישע כתבים ביי דער קונע. פרייטאג-צו-נאכט איז ר' איסר געווען פארשפארט אין קהל-שטיבל, און אויף מארגן, שבת, בעת תפילת שחרית, איז ער מיט זיינע חברים ארויף אויף דער בימה און אויסגעהערט דעם נוסח פון [[חרם]], וואס איז אויסגערופן געווארן אויף די חסידים{{הערה|[[שמעון דובנאוו]], '''[https://www.yiddishbookcenter.org/collections/yiddish-books/spb-nybc206951/dubnow-simon-geshikhte-fun-hasidizm-oyfn-yesod-fun-originele-mekoyrim-gedrukte-vol-1?book-page=209&amp;book-mode=1up געשיכטע פון חסידיזם]''' ווילנע תר&quot;צ, זייט 188-9, לויט ספר &quot;זמיר עריצים וחרבות צורים&quot;}}.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>אין יאר תקמ&quot;ב (1782) האבן די זקנים פון [[מינסק]]ער קהל, ווערנדיג באשולדיגט פון עטליכע אידישע האנטארבעטער אין אונטערדריקן דעם המון און מיט פארנוצן די פאלקס-געלט, באשטראפט די פירער פון די אומצופרידענע איבערדרייער מיטן זיי אריינלייגן אין די קונע{{הערה|שם=אנצ}}.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">די קהילה'ס רעקאָרדס פון קראקע פון זעלבן יאר, תקל&quot;ב, באשרייבן ווי אַ מענטש מיטן נאָמען ישראל בן אהרן וועליטשקער איז געווארן אַרעסטירט אין דער קונע, און אַן אייזערנע האַלז-קייט איז געלייגט געוואָרן אויף זיין האַלז, אלס טייל פון א פולן חרם{{הערה|{{היברובוקס|שמחה אסף|העונשין אחרי חתימת התלמוד|39156|page=130|מקום הוצאה=ירושלים|שנת הוצאה=תרפ&quot;ב|עמ=133}}}}.</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>אין יאר תקמ&quot;ב (1782) האבן די זקנים פון [[מינסק]]ער קהל, ווערנדיג באשולדיגט פון עטליכע אידישע האנטארבעטער אין אונטערדריקן דעם המון <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">עם </ins>און מיט פארנוצן די פאלקס-געלט, באשטראפט די פירער פון די אומצופרידענע איבערדרייער מיטן זיי אריינלייגן אין די קונע{{הערה|שם=אנצ<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">}}.</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">יהושע יעלין, אַ הויפּט-פיגור אין דער אשכנזישער-פּרושים קהילה אין ירושלים אינעם ניינצנטן יאָרהונדערט, האָט עדות געזאָגט אַז אַ פרוי וואָס איז באַגאַנגען ניאוף איז געווארן אַריינגעזעצט אין דער קונע{{הערה|יהושע יעלין, זכרונות לבן-ירושלם: תקצ&quot;ד - תרע&quot;ח, ירושלים, תרפ&quot;ד, עמ' כא–כג.</ins>}}.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==רעפערענצן==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==רעפערענצן==</div></td></tr> </table> תנא קמא https://yi.hamichlol.org.il/w/index.php?title=%D7%A7%D7%95%D7%A0%D7%A2&diff=339340&oldid=prev תנא קמא אין 02:47, 10 נאוועמבער 2025 2025-11-10T02:47:55Z <p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="yi"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ עלטערע ווערסיע</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">רעוויזיע פון 02:47, 10 נאוועמבער 2025</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l3">שורה 3:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">שורה 3:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[טעקע:Mariacki obrecz.jpg|קליין|א קונע ביי א קירכע אין קראקא]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[טעקע:Mariacki obrecz.jpg|קליין|א קונע ביי א קירכע אין קראקא]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[טעקע:Synagoga w Przysusze 05.jpg|קליין|א קונע ביים שול אין פשיסחא]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[טעקע:Synagoga w Przysusze 05.jpg|קליין|א קונע ביים שול אין פשיסחא]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>דער '''קונע''' איז <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">א פארעם </del>פון א <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">קערפערליכע </del>שטראף באנוצט דורך אידן און גוים אין פוילן און ליטא אין שפעט [[מיטלאלטער]], וואס איז באשטאנען פון א שאנד-סלופּ, א רינג אויף א קייט וואס איז געווען צוגעפעסטיגט צו דער וואנט, מיט וועלכע מען האט צוגעבונדן דעם פארזינדיגטן ביים האלז אדער ביי די הענט<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">.</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>דער '''קונע''' <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">(פון פויליש: kuna) </ins>איז <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">אַן אינסטרומענט </ins>פון א <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">קערפּערליכע </ins>שטראף באנוצט דורך אידן און גוים אין פוילן און ליטא אין שפעט [[מיטלאלטער]], וואס איז באשטאנען פון א שאנד-סלופּ, א רינג אויף א קייט וואס איז געווען צוגעפעסטיגט צו דער וואנט, מיט וועלכע מען האט צוגעבונדן דעם פארזינדיגטן ביים האלז אדער ביי די הענט און האט <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">געדינט </ins>ווי א <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">קליינער תפיסה</ins>.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">==געשיכטע==</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">די קונע פלעגן אידן נוצן קעגן די וואס האבן געזינדיגט קעגן אידישקייט אדער קעגן די אינטערעסן פון דער קהילה, ווי פאר מסירה, ניאוף, חוצפה פאר'ן רב אד&quot;ג{{הערה|זעט למשל דער קראקער פנקס, געברענגט אין {{אוצר החכמה|שמחה אסף|העונשין אחרי חתימת התלמוד|158903|page=131|מקום הוצאה=ירושלים|שנת הוצאה=תרפ&quot;ב|עמ=133}}}}, און איז געווען פּלאצירט אין א ווינקל פונעם קהל-שטיבל, וואס איז געווענליך געווען נעבן דער שול, ווי אין [[פאליש|פּאָליש]]. דער פארברעכער איז אריינגעשטעלט געווארן אין דער קונע באלד פאר שחרית אדער מנחה פאר א צאל שטונדן; </del>און <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">יעדער מתפלל האט געהאט די רעכט, און אפילו געהאלטן פאר א פליכט, צו שפייען דעם שולדיגן אין פנים, און אים שלאגן און אנדערש באליידיגן. ס'האט אפילו געטראפן אז א ספר וואס מען </del>האט <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">פאר'משפּט אויף פארברענען, איז פריער אויפגעהאנגען געווארן אויף אזא קונע, </del>ווי <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">למשל, [[ווייזל]]'ס בוך: &quot;דברי שלום ואמת&quot;{{הערה|שם=דאוויד|דוד דאווידאוויטש, '''שולן אין פוילן''', בוענאס אייראס, תשכ&quot;</del>א<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">, ז' 333–334; 359}}</del>.</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>די <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">נאמען </del>קונע איז <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">פון פוילישער kuna. די סארט שטראף </del>איז געווען <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">פארשפרייט </del>אין <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">קאטוילישע קירכעס און אויף פריצ'ישע גיטער</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">פונקט ווען די קונע </del>איז <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">איינגעפירט </del>געווארן אין די <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">אידישע געמיינדעס</del>, איז <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">נישט באקאנט. די אידן האבן דאס</del>, ווי <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">עס זעט אויס</del>, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">גענומען פון זייערע קריסטליכע שכנים</del>{{הערה|שם=<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">אנצ</del>|<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">{{אנצ יהודית|9550-kuna|KUNA|Herman Rosenthal}}</del>}}.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">==באנוץ אין אידישע קהילות==</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>די קונע <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">פלעגן אידן נוצן קעגן די וואס האבן געזינדיגט קעגן אידישקייט אדער קעגן די אינטערעסן פון דער קהילה, ווי פאר מסירה, ניאוף, חוצפה פאר'ן רב אד&quot;ג{{הערה|זעט למשל דער קראקער פנקס, געברענגט אין {{אוצר החכמה|שמחה אסף|העונשין אחרי חתימת התלמוד|158903|page=131|מקום הוצאה=ירושלים|שנת הוצאה=תרפ&quot;ב|עמ=133}}}}, און </ins>איז <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">געווען פּלאצירט אין א ווינקל פונעם [[קהל]]-שטיבל, וואס </ins>איז <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">געווענליך </ins>געווען אין <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">דער שול־הויף</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">דער פארברעכער </ins>איז <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">אריינגעשטעלט </ins>געווארן אין <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">דער קונע באלד פאר שחרית אדער מנחה פאר א צאל שטונדן; און יעדער מתפלל האט געהאט </ins>די <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">רעכט, און אפילו געהאלטן פאר א פליכט, צו שפייען דעם שולדיגן אין פנים, און אים שלאגן און אנדערש באליידיגן. ס'האט אפילו געטראפן אז א ספר וואס מען האט פאר'משפּט אויף פארברענען</ins>, איז <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">פריער אויפגעהאנגען געווארן אויף אזא קונע</ins>, ווי <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">למשל</ins>, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[ווייזל]]'ס בוך: &quot;דברי שלום ואמת&quot;</ins>{{הערה|שם=<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">דאוויד</ins>|<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">דוד דאווידאוויטש, '''שולן אין פוילן''', בוענאס אייראס, תשכ&quot;א, ז' 333–334; 359</ins>}}.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>אזעלכע &quot;קונעס&quot; האבן זיך געפונען אין א סך, אפשר רוב, פּוילישע שולן אבער מיט דער צייט זענען א טייל פון זיי געווארן ליקווידירט. אין די שולן פון: [[לעמבערג]]{{הערה|[https://www.moreshetyahadutpolin.org/he/node/1078 לבוב – מרכז מורשת יהדות פולין]}}, ווילנע, [[ליסע]], [[פינטשעוו|פּינטשעוו]], [[פיעטריקאוו|פּיעטריקאָוו-טריב.]], [[סטריזשעוו]] ביי ריישע און אין די הילצערנע שולן פון פּשעדבאָזש, גאמבין, [[ווארקע|וואָרקע]], [[דווארט|דוואַרט]] (וואַרטאַ), האבן זיך די &quot;קונעס&quot; אפּגעהיטן ביז צו די לעצטע צייטן{{הערה|שם=דאוויד}}. אין פרשיסחא <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">איז עס </del>נאך <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">היינט דא</del>.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">די סארט שטראף איז געווען פארשפרייט אין קאטוילישע קירכעס און אויף פריצ'ישע גיטער. פונקט ווען די קונע איז איינגעפירט געווארן אין די אידישע געמיינדעס, איז נישט באקאנט. די אידן האבן דאס, ווי עס זעט אויס, גענומען פון זייערע קריסטליכע שכנים{{הערה|שם=אנצ|{{אנצ יהודית|9550-kuna|KUNA|Herman Rosenthal}}}}.</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>אזעלכע &quot;קונעס&quot; האבן זיך געפונען אין א סך, אפשר רוב, פּוילישע שולן אבער מיט דער צייט זענען א טייל פון זיי געווארן ליקווידירט. אין די שולן פון: [[לעמבערג]]{{הערה|[https://www.moreshetyahadutpolin.org/he/node/1078 לבוב – מרכז מורשת יהדות פולין]}}, ווילנע, [[ליסע]], [[פינטשעוו|פּינטשעוו]], [[פיעטריקאוו|פּיעטריקאָוו-טריב.]], [[סטריזשעוו]] ביי ריישע און אין די הילצערנע שולן פון פּשעדבאָזש, גאמבין, [[ווארקע|וואָרקע]], [[דווארט|דוואַרט]] (וואַרטאַ), האבן זיך די &quot;קונעס&quot; אפּגעהיטן ביז צו די לעצטע צייטן{{הערה|שם=דאוויד}}. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ביים גרויסן שול </ins>אין פרשיסחא <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">עקזיסטירט </ins>נאך <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">אלץ דער קונע</ins>.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>עס זענען אויך באקאנט &quot;קונעס&quot; אויסער פּוילן און ליטא, ווי אין דער [[מאטערסדארף|מאטעסדארפער]] שול (בורגענלאנד, עסטרייך){{הערה|זע מ. גולדשטיין: מאמר שבע קהילות, תל-אביב תשט&quot;ו, ז' 11.}}.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>עס זענען אויך באקאנט &quot;קונעס&quot; אויסער פּוילן און ליטא, ווי אין דער [[מאטערסדארף|מאטעסדארפער]] שול (בורגענלאנד, עסטרייך){{הערה|זע מ. גולדשטיין: מאמר שבע קהילות, תל-אביב תשט&quot;ו, ז' 11.}}.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>די קונע אין [[מהרש&quot;א]]'ס שול אין אוסטראה איז באשטאנען פון אזא שמאלער, הויכער אַלמער, אין וועלכן עס האט געקענט אריין בלויז איין מענטש, און דאס אויך נאר שטייענדיג, מיט אראפּגעלאזטע הענט. אין דעם טירל פון קונע אויבן איז געווען אַן עפענונג דורך וועלכן <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">מ’האט </del>געקענט אנזען דאס פּנים פונעם פאר'משפּט'ן און דורך איר אריינשפּייען{{הערה|אברהם רעכטמאן, [https://www.yiddishbookcenter.org/collections/yiddish-books/spb-nybc200744/rechtman-abraham-yidishe-etnografye-un-folklor-zikhroynes-vegn-der?book-page=72&amp;book-mode=1up יידישע עטנאגראפיע און פאלקלאר], זייט 68}}.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>די קונע אין [[מהרש&quot;א]]'ס שול אין אוסטראה איז באשטאנען פון אזא שמאלער, הויכער אַלמער, אין וועלכן עס האט געקענט אריין בלויז איין מענטש, און דאס אויך נאר שטייענדיג, מיט אראפּגעלאזטע הענט. אין דעם טירל פון קונע אויבן איז געווען אַן עפענונג דורך וועלכן <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">מ'האט </ins>געקענט אנזען דאס פּנים פונעם פאר'משפּט'ן און דורך איר אריינשפּייען{{הערה|אברהם רעכטמאן, [https://www.yiddishbookcenter.org/collections/yiddish-books/spb-nybc200744/rechtman-abraham-yidishe-etnografye-un-folklor-zikhroynes-vegn-der?book-page=72&amp;book-mode=1up יידישע עטנאגראפיע און פאלקלאר], זייט 68}}.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>איינע פון די מנהגים וואס די [[קאראאימער]] האבן איבערגענומען פון די אידן אין ליטע איז געווען די קונע, אין וועלכער זיי פלעגן אריינשטעלן פאר דעם קלענסטן חטא{{הערה|</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>איינע פון די מנהגים וואס די [[קאראאימער]] האבן איבערגענומען פון די אידן אין ליטע איז געווען די קונע, אין וועלכער זיי פלעגן אריינשטעלן פאר דעם קלענסטן חטא{{הערה|</div></td></tr> </table> תנא קמא https://yi.hamichlol.org.il/w/index.php?title=%D7%A7%D7%95%D7%A0%D7%A2&diff=334973&oldid=prev י'הושע: /* אנעקדאטן */ טעות סופר 2025-02-27T21:06:04Z <p><span dir="auto"><span class="autocomment">אנעקדאטן: </span> טעות סופר</span></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="yi"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ עלטערע ווערסיע</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">רעוויזיע פון 21:06, 27 פעברואר 2025</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l25">שורה 25:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">שורה 25:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>אין תק&quot;ל איז דער פריידענקער און משכיל [[אבא גלוסק]] (&quot;גלוסקער מגיד&quot;) באשטראפט געווארן דורך די זקנים פונעם קהל אין ווילנע, וויבאלד ער האט פאר'ן [[ווילנער גאון]] געמאכט ביליגע באמערקונגען וועגן מדרש און רש&quot;י. ער איז ארעסטירט געווארן דעם זעלבן טאג; ער האט באקומען פערציג שלעק; און איז דעמאלט אריינגעלייגט געווארן אין דער קונע. נאכן ליידן די געווענליכע באליידיגונגען, האט מען דעם אומגליקליכן מענטש ארויסגעפירט פון שטעטל און באפוילן נישט צוריקצוקומען{{הערה|בריוו פון גלוסק געברענגט אין {{היברובוקס|רבי העשיל לעווין|עליות אליהו|46776|page=36|מקום הוצאה=ווילנע|שנת הוצאה=תרל&quot;ד|עמ=47—50}}; און איבערגעזעצט אין {{היברובוקס|שמואל מאַלצאַן|אבן שלמה: אדער תולדות הגאון רבינו אליהו זצ&quot;ל מווילנא|49286|page=89|מקום הוצאה=ווילנע|שנת הוצאה=תרפ&quot;ד|עמ=90–98}}}}.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>אין תק&quot;ל איז דער פריידענקער און משכיל [[אבא גלוסק]] (&quot;גלוסקער מגיד&quot;) באשטראפט געווארן דורך די זקנים פונעם קהל אין ווילנע, וויבאלד ער האט פאר'ן [[ווילנער גאון]] געמאכט ביליגע באמערקונגען וועגן מדרש און רש&quot;י. ער איז ארעסטירט געווארן דעם זעלבן טאג; ער האט באקומען פערציג שלעק; און איז דעמאלט אריינגעלייגט געווארן אין דער קונע. נאכן ליידן די געווענליכע באליידיגונגען, האט מען דעם אומגליקליכן מענטש ארויסגעפירט פון שטעטל און באפוילן נישט צוריקצוקומען{{הערה|בריוו פון גלוסק געברענגט אין {{היברובוקס|רבי העשיל לעווין|עליות אליהו|46776|page=36|מקום הוצאה=ווילנע|שנת הוצאה=תרל&quot;ד|עמ=47—50}}; און איבערגעזעצט אין {{היברובוקס|שמואל מאַלצאַן|אבן שלמה: אדער תולדות הגאון רבינו אליהו זצ&quot;ל מווילנא|49286|page=89|מקום הוצאה=ווילנע|שנת הוצאה=תרפ&quot;ד|עמ=90–98}}}}.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>אין ווינטער תקל&quot;ב, ווען ס'האט זיך אנגעהויבן די [[התנגדות צו חסידות]], האבן די פרנסים און צוויי כיתות בית-דין מיטן ווילנער שטאט-רב ארויסגעגעבן א פסק צו פארברענען &quot;ספרי דתיהם&quot; פון די &quot;חשודים&quot; פאר קבלת שבת ביים אריינגאנג פון שול נעבן דעם קונע, און אז דער &quot;מסית ומדיח&quot; רבי איסר, &quot;וואס איז פריער געווען גערימט און געלויבט ביי אידן&quot;, דער הויפט פירער פונעם &quot;קארלינער (–חסידישער) מנין&quot; אין ווילנע און תלמיד פון [[רבי מענדעלע וויטעבסקער]], מוז שבת אינדערפרי זיך מתוודה זיין אויף די בימה אין גרויסן שול, און דערנאך זאל ער ווערן געלייגט אין חרם. ביזן אויספירן דעם פסק האט מען ר' איסרן אריינגעזעצט אין תפיסה אין ווילנער שלאס. ווען דער גאון האט זיך דערוויסט פונעם פסק (ער איז דעמאלט געווען אין ווילנער פארשטאט אַנטאָקאָליע), האט ער אויסגעדרוקט שטארקע אומצופרידנהייט אויף דעם גרינגען שטראף, &quot;וואלט איך נאר געהאט כח וואלט איך געטון ווי אליהו הנביא האט געטון מיט די נביאים פון [[בעל (אפגאט)|בעל]]&quot;. דער גאון האט געפאדערט מען זאל שטעלן איסר אין קונע אבער די פרנסים האבן דערצו נישט מסכים געווען און אנשטאט האבן זיי פאר קבלת שבת דעם פאר'משפט'ן געשלאגן אין קהל-שטיבל מיט א קאנטשיק, און דערנאך האבן זיי פארברענט די חסידישע כתבים ביי דער קונע. פרייטאג-צו-נאכט איז ר' איסר געווען פארשפארט אין קהל-שטיבל, און אויף מארגן, שבת, בעת תפילת שחרית, איז ער מיט זיינע חברים <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">אויף </del>אויף דער בימה <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">אין </del>און אויסגעהערט דעם נוסח פון [[חרם]], וואס איז אויסגערופן געווארן אויף די חסידים{{הערה|[[שמעון דובנאוו]], '''[https://www.yiddishbookcenter.org/collections/yiddish-books/spb-nybc206951/dubnow-simon-geshikhte-fun-hasidizm-oyfn-yesod-fun-originele-mekoyrim-gedrukte-vol-1?book-page=209&amp;book-mode=1up געשיכטע פון חסידיזם]''' ווילנע תר&quot;צ, זייט 188-9, לויט ספר &quot;זמיר עריצים וחרבות צורים&quot;}}.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>אין ווינטער תקל&quot;ב, ווען ס'האט זיך אנגעהויבן די [[התנגדות צו חסידות]], האבן די פרנסים און צוויי כיתות בית-דין מיטן ווילנער שטאט-רב ארויסגעגעבן א פסק צו פארברענען &quot;ספרי דתיהם&quot; פון די &quot;חשודים&quot; פאר קבלת שבת ביים אריינגאנג פון שול נעבן דעם קונע, און אז דער &quot;מסית ומדיח&quot; רבי איסר, &quot;וואס איז פריער געווען גערימט און געלויבט ביי אידן&quot;, דער הויפט פירער פונעם &quot;קארלינער (–חסידישער) מנין&quot; אין ווילנע און תלמיד פון [[רבי מענדעלע וויטעבסקער]], מוז שבת אינדערפרי זיך מתוודה זיין אויף די בימה אין גרויסן שול, און דערנאך זאל ער ווערן געלייגט אין חרם. ביזן אויספירן דעם פסק האט מען ר' איסרן אריינגעזעצט אין תפיסה אין ווילנער שלאס. ווען דער גאון האט זיך דערוויסט פונעם פסק (ער איז דעמאלט געווען אין ווילנער פארשטאט אַנטאָקאָליע), האט ער אויסגעדרוקט שטארקע אומצופרידנהייט אויף דעם גרינגען שטראף, &quot;וואלט איך נאר געהאט כח וואלט איך געטון ווי אליהו הנביא האט געטון מיט די נביאים פון [[בעל (אפגאט)|בעל]]&quot;. דער גאון האט געפאדערט מען זאל שטעלן איסר אין קונע אבער די פרנסים האבן דערצו נישט מסכים געווען און אנשטאט האבן זיי פאר קבלת שבת דעם פאר'משפט'ן געשלאגן אין קהל-שטיבל מיט א קאנטשיק, און דערנאך האבן זיי פארברענט די חסידישע כתבים ביי דער קונע. פרייטאג-צו-נאכט איז ר' איסר געווען פארשפארט אין קהל-שטיבל, און אויף מארגן, שבת, בעת תפילת שחרית, איז ער מיט זיינע חברים <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ארויף </ins>אויף דער בימה און אויסגעהערט דעם נוסח פון [[חרם]], וואס איז אויסגערופן געווארן אויף די חסידים{{הערה|[[שמעון דובנאוו]], '''[https://www.yiddishbookcenter.org/collections/yiddish-books/spb-nybc206951/dubnow-simon-geshikhte-fun-hasidizm-oyfn-yesod-fun-originele-mekoyrim-gedrukte-vol-1?book-page=209&amp;book-mode=1up געשיכטע פון חסידיזם]''' ווילנע תר&quot;צ, זייט 188-9, לויט ספר &quot;זמיר עריצים וחרבות צורים&quot;}}.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>אין יאר תקמ&quot;ב (1782) האבן די זקנים פון [[מינסק]]ער קהל, ווערנדיג באשולדיגט פון עטליכע אידישע האנטארבעטער אין אונטערדריקן דעם המון און מיט פארנוצן די פאלקס-געלט, באשטראפט די פירער פון די אומצופרידענע איבערדרייער מיטן זיי אריינלייגן אין די קונע{{הערה|שם=אנצ}}.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>אין יאר תקמ&quot;ב (1782) האבן די זקנים פון [[מינסק]]ער קהל, ווערנדיג באשולדיגט פון עטליכע אידישע האנטארבעטער אין אונטערדריקן דעם המון און מיט פארנוצן די פאלקס-געלט, באשטראפט די פירער פון די אומצופרידענע איבערדרייער מיטן זיי אריינלייגן אין די קונע{{הערה|שם=אנצ}}.</div></td></tr> </table> י'הושע https://yi.hamichlol.org.il/w/index.php?title=%D7%A7%D7%95%D7%A0%D7%A2&diff=334075&oldid=prev תנא קמא אין 13:35, 19 יאנואר 2025 2025-01-19T13:35:25Z <p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="yi"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ עלטערע ווערסיע</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">רעוויזיע פון 13:35, 19 יאנואר 2025</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l5">שורה 5:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">שורה 5:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>דער '''קונע''' איז א פארעם פון א קערפערליכע שטראף באנוצט דורך אידן און גוים אין פוילן און ליטא אין שפעט [[מיטלאלטער]], וואס איז באשטאנען פון א שאנד-סלופּ, א רינג אויף א קייט וואס איז געווען צוגעפעסטיגט צו דער וואנט, מיט וועלכע מען האט צוגעבונדן דעם פארזינדיגטן ביים האלז אדער ביי די הענט.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>דער '''קונע''' איז א פארעם פון א קערפערליכע שטראף באנוצט דורך אידן און גוים אין פוילן און ליטא אין שפעט [[מיטלאלטער]], וואס איז באשטאנען פון א שאנד-סלופּ, א רינג אויף א קייט וואס איז געווען צוגעפעסטיגט צו דער וואנט, מיט וועלכע מען האט צוגעבונדן דעם פארזינדיגטן ביים האלז אדער ביי די הענט.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==געשיכטע==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==געשיכטע==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>די קונע פלעגן אידן נוצן קעגן די וואס האבן געזינדיגט קעגן אידישקייט אדער קעגן די אינטערעסן פון דער קהילה, ווי פאר מסירה, ניאוף, חוצפה פאר'ן רב אד&quot;ג{{הערה|זעט למשל דער קראקער פנקס, געברענגט אין {{אוצר החכמה|שמחה אסף|העונשין אחרי חתימת התלמוד|158903|page=131|מקום הוצאה=ירושלים|שנת הוצאה=תרפ&quot;ב|עמ=133}}}}, און איז געווען פּלאצירט אין א ווינקל פונעם קהל-שטיבל, וואס איז געווענליך געווען נעבן דער שול, ווי אין [[פאליש|פּאָליש]]. דער פארברעכער איז אריינגעשטעלט געווארן אין דער קונע באלד פאר שחרית אדער מנחה פאר א צאל שטונדן; און יעדער מתפלל האט געהאט די רעכט, און אפילו געהאלטן פאר א פליכט, צו שפייען דעם שולדיגן אין פנים, און אים שלאגן און אנדערש באליידיגן.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>די קונע פלעגן אידן נוצן קעגן די וואס האבן געזינדיגט קעגן אידישקייט אדער קעגן די אינטערעסן פון דער קהילה, ווי פאר מסירה, ניאוף, חוצפה פאר'ן רב אד&quot;ג{{הערה|זעט למשל דער קראקער פנקס, געברענגט אין {{אוצר החכמה|שמחה אסף|העונשין אחרי חתימת התלמוד|158903|page=131|מקום הוצאה=ירושלים|שנת הוצאה=תרפ&quot;ב|עמ=133}}}}, און איז געווען פּלאצירט אין א ווינקל פונעם קהל-שטיבל, וואס איז געווענליך געווען נעבן דער שול, ווי אין [[פאליש|פּאָליש]]. דער פארברעכער איז אריינגעשטעלט געווארן אין דער קונע באלד פאר שחרית אדער מנחה פאר א צאל שטונדן; און יעדער מתפלל האט געהאט די רעכט, און אפילו געהאלטן פאר א פליכט, צו שפייען דעם שולדיגן אין פנים, און אים שלאגן און אנדערש באליידיגן<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">. ס'האט אפילו געטראפן אז א ספר וואס מען האט פאר'משפּט אויף פארברענען, איז פריער אויפגעהאנגען געווארן אויף אזא קונע, ווי למשל, [[ווייזל]]'ס בוך: &quot;דברי שלום ואמת&quot;{{הערה|שם=דאוויד|דוד דאווידאוויטש, '''שולן אין פוילן''', בוענאס אייראס, תשכ&quot;א, ז' 333–334; 359}}</ins>.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>די נאמען קונע איז פון פוילישער kuna. די סארט שטראף איז געווען פארשפרייט אין קאטוילישע קירכעס און אויף פריצ'ישע גיטער. פונקט ווען די קונע איז איינגעפירט געווארן אין די אידישע געמיינדעס, איז נישט באקאנט. די אידן האבן דאס, ווי עס זעט אויס, גענומען פון זייערע קריסטליכע שכנים{{הערה|שם=אנצ|{{אנצ יהודית|9550-kuna|KUNA|Herman Rosenthal}}}}.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>די נאמען קונע איז פון פוילישער kuna. די סארט שטראף איז געווען פארשפרייט אין קאטוילישע קירכעס און אויף פריצ'ישע גיטער. פונקט ווען די קונע איז איינגעפירט געווארן אין די אידישע געמיינדעס, איז נישט באקאנט. די אידן האבן דאס, ווי עס זעט אויס, גענומען פון זייערע קריסטליכע שכנים{{הערה|שם=אנצ|{{אנצ יהודית|9550-kuna|KUNA|Herman Rosenthal}}}}.</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l28">שורה 28:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">שורה 28:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>אין יאר תקמ&quot;ב (1782) האבן די זקנים פון [[מינסק]]ער קהל, ווערנדיג באשולדיגט פון עטליכע אידישע האנטארבעטער אין אונטערדריקן דעם המון און מיט פארנוצן די פאלקס-געלט, באשטראפט די פירער פון די אומצופרידענע איבערדרייער מיטן זיי אריינלייגן אין די קונע{{הערה|שם=אנצ}}.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>אין יאר תקמ&quot;ב (1782) האבן די זקנים פון [[מינסק]]ער קהל, ווערנדיג באשולדיגט פון עטליכע אידישע האנטארבעטער אין אונטערדריקן דעם המון און מיט פארנוצן די פאלקס-געלט, באשטראפט די פירער פון די אומצופרידענע איבערדרייער מיטן זיי אריינלייגן אין די קונע{{הערה|שם=אנצ}}.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ס'האט אפילו געטראפן אז א ספר וואס מען האט פאר'משפּט אויף פארברענען, איז פריער אויפגעהאנגען געווארן אויף אזא קונע, ווי למשל, [[ווייזל]]'ס בוך: "דברי שלום ואמת"{{הערה|שם=דאוויד|דוד דאווידאוויטש, '''שולן אין פוילן''', בוענאס אייראס, תשכ"א, ז' 333–334; 359}}.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==רעפערענצן==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==רעפערענצן==</div></td></tr> </table> תנא קמא https://yi.hamichlol.org.il/w/index.php?title=%D7%A7%D7%95%D7%A0%D7%A2&diff=334073&oldid=prev תנא קמא אין 13:31, 19 יאנואר 2025 2025-01-19T13:31:29Z <p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="yi"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ עלטערע ווערסיע</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">רעוויזיע פון 13:31, 19 יאנואר 2025</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l27">שורה 27:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">שורה 27:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>אין ווינטער תקל&quot;ב, ווען ס'האט זיך אנגעהויבן די [[התנגדות צו חסידות]], האבן די פרנסים און צוויי כיתות בית-דין מיטן ווילנער שטאט-רב ארויסגעגעבן א פסק צו פארברענען &quot;ספרי דתיהם&quot; פון די &quot;חשודים&quot; פאר קבלת שבת ביים אריינגאנג פון שול נעבן דעם קונע, און אז דער &quot;מסית ומדיח&quot; רבי איסר, &quot;וואס איז פריער געווען גערימט און געלויבט ביי אידן&quot;, דער הויפט פירער פונעם &quot;קארלינער (–חסידישער) מנין&quot; אין ווילנע און תלמיד פון [[רבי מענדעלע וויטעבסקער]], מוז שבת אינדערפרי זיך מתוודה זיין אויף די בימה אין גרויסן שול, און דערנאך זאל ער ווערן געלייגט אין חרם. ביזן אויספירן דעם פסק האט מען ר' איסרן אריינגעזעצט אין תפיסה אין ווילנער שלאס. ווען דער גאון האט זיך דערוויסט פונעם פסק (ער איז דעמאלט געווען אין ווילנער פארשטאט אַנטאָקאָליע), האט ער אויסגעדרוקט שטארקע אומצופרידנהייט אויף דעם גרינגען שטראף, &quot;וואלט איך נאר געהאט כח וואלט איך געטון ווי אליהו הנביא האט געטון מיט די נביאים פון [[בעל (אפגאט)|בעל]]&quot;. דער גאון האט געפאדערט מען זאל שטעלן איסר אין קונע אבער די פרנסים האבן דערצו נישט מסכים געווען און אנשטאט האבן זיי פאר קבלת שבת דעם פאר'משפט'ן געשלאגן אין קהל-שטיבל מיט א קאנטשיק, און דערנאך האבן זיי פארברענט די חסידישע כתבים ביי דער קונע. פרייטאג-צו-נאכט איז ר' איסר געווען פארשפארט אין קהל-שטיבל, און אויף מארגן, שבת, בעת תפילת שחרית, איז ער מיט זיינע חברים אויף אויף דער בימה אין און אויסגעהערט דעם נוסח פון [[חרם]], וואס איז אויסגערופן געווארן אויף די חסידים{{הערה|[[שמעון דובנאוו]], '''[https://www.yiddishbookcenter.org/collections/yiddish-books/spb-nybc206951/dubnow-simon-geshikhte-fun-hasidizm-oyfn-yesod-fun-originele-mekoyrim-gedrukte-vol-1?book-page=209&amp;book-mode=1up געשיכטע פון חסידיזם]''' ווילנע תר&quot;צ, זייט 188-9, לויט ספר &quot;זמיר עריצים וחרבות צורים&quot;}}.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>אין ווינטער תקל&quot;ב, ווען ס'האט זיך אנגעהויבן די [[התנגדות צו חסידות]], האבן די פרנסים און צוויי כיתות בית-דין מיטן ווילנער שטאט-רב ארויסגעגעבן א פסק צו פארברענען &quot;ספרי דתיהם&quot; פון די &quot;חשודים&quot; פאר קבלת שבת ביים אריינגאנג פון שול נעבן דעם קונע, און אז דער &quot;מסית ומדיח&quot; רבי איסר, &quot;וואס איז פריער געווען גערימט און געלויבט ביי אידן&quot;, דער הויפט פירער פונעם &quot;קארלינער (–חסידישער) מנין&quot; אין ווילנע און תלמיד פון [[רבי מענדעלע וויטעבסקער]], מוז שבת אינדערפרי זיך מתוודה זיין אויף די בימה אין גרויסן שול, און דערנאך זאל ער ווערן געלייגט אין חרם. ביזן אויספירן דעם פסק האט מען ר' איסרן אריינגעזעצט אין תפיסה אין ווילנער שלאס. ווען דער גאון האט זיך דערוויסט פונעם פסק (ער איז דעמאלט געווען אין ווילנער פארשטאט אַנטאָקאָליע), האט ער אויסגעדרוקט שטארקע אומצופרידנהייט אויף דעם גרינגען שטראף, &quot;וואלט איך נאר געהאט כח וואלט איך געטון ווי אליהו הנביא האט געטון מיט די נביאים פון [[בעל (אפגאט)|בעל]]&quot;. דער גאון האט געפאדערט מען זאל שטעלן איסר אין קונע אבער די פרנסים האבן דערצו נישט מסכים געווען און אנשטאט האבן זיי פאר קבלת שבת דעם פאר'משפט'ן געשלאגן אין קהל-שטיבל מיט א קאנטשיק, און דערנאך האבן זיי פארברענט די חסידישע כתבים ביי דער קונע. פרייטאג-צו-נאכט איז ר' איסר געווען פארשפארט אין קהל-שטיבל, און אויף מארגן, שבת, בעת תפילת שחרית, איז ער מיט זיינע חברים אויף אויף דער בימה אין און אויסגעהערט דעם נוסח פון [[חרם]], וואס איז אויסגערופן געווארן אויף די חסידים{{הערה|[[שמעון דובנאוו]], '''[https://www.yiddishbookcenter.org/collections/yiddish-books/spb-nybc206951/dubnow-simon-geshikhte-fun-hasidizm-oyfn-yesod-fun-originele-mekoyrim-gedrukte-vol-1?book-page=209&amp;book-mode=1up געשיכטע פון חסידיזם]''' ווילנע תר&quot;צ, זייט 188-9, לויט ספר &quot;זמיר עריצים וחרבות צורים&quot;}}.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>אין יאר 1782 האבן די זקנים פון [[מינסק]]ער קהל, ווערנדיג באשולדיגט פון עטליכע אידישע האנטארבעטער אין אונטערדריקן דעם המון און מיט פארנוצן די פאלקס-געלט, באשטראפט די פירער פון די אומצופרידענע איבערדרייער מיטן זיי אריינלייגן אין די קונע{{הערה|שם=אנצ}}.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>אין יאר <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">תקמ&quot;ב (</ins>1782<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">) </ins>האבן די זקנים פון [[מינסק]]ער קהל, ווערנדיג באשולדיגט פון עטליכע אידישע האנטארבעטער אין אונטערדריקן דעם המון און מיט פארנוצן די פאלקס-געלט, באשטראפט די פירער פון די אומצופרידענע איבערדרייער מיטן זיי אריינלייגן אין די קונע{{הערה|שם=אנצ}}.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ס'האט אפילו געטראפן אז א ספר וואס מען האט פאר'משפּט אויף פארברענען, איז פריער אויפגעהאנגען געווארן אויף אזא <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">&quot;</del>קונע<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">&quot;</del>, ווי למשל, [[ווייזל]]'ס בוך: &quot;דברי שלום ואמת&quot;{{הערה|שם=דאוויד|דוד דאווידאוויטש, '''שולן אין פוילן''', בוענאס אייראס, תשכ&quot;א, ז' 333–334; 359<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">}}.</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ס'האט אפילו געטראפן אז א ספר וואס מען האט פאר'משפּט אויף פארברענען, איז פריער אויפגעהאנגען געווארן אויף אזא קונע, ווי למשל, [[ווייזל]]'ס בוך: &quot;דברי שלום ואמת&quot;{{הערה|שם=דאוויד|דוד דאווידאוויטש, '''שולן אין פוילן''', בוענאס אייראס, תשכ&quot;א, ז' 333–334; 359}}.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">לויט א חסידישער לעגענדע האט א מיניסטער אין פעטערבורג, א משומד, ערלעדיגט פאר'ן [[זיטאמיר-סלאוויטא דרוק|סלאוויטער דרוק]] דער &quot;ראזרעשעניע&quot; (ערלויבעניש), וועלכע דער רוסישער רעגירונג האט פארלאנגט, נאך א מופת פון [[רבי שניאור זלמן פון לאדי|בעל התניא]]. דאס האט דער שר געטון אלס הכרת הטוב פאר א געוויסער רבי משה גיטל'ס, א מלמד, וועלכער האט אים אלס בחור געראטעוועט פון די בזיונות וואס ער האט געליטן זייענדיג אריינגעשטעלט אינעם קונע{{הערה|{{היברובוקס|חיים מאיר היילמאן|בית רבי - תולדות הרב: דער אלטער רבי ר' שניאור זלמן|43250|page=85|מקום הוצאה=ווילנא|שנת הוצאה=תרס&quot;ד|עמ=81-86}}; יהושע מונדשיין, [https://www.kramim.info/article/ספרי-התניא-שהדפיס-אדמור-הזקן/85184681 &quot;ספרי ה'תניא' שהדפיס אדמו&quot;ר הזקן&quot;], כפר חב&quot;ד גל' 1213-1214</del>}}.</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==רעפערענצן==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==רעפערענצן==</div></td></tr> </table> תנא קמא https://yi.hamichlol.org.il/w/index.php?title=%D7%A7%D7%95%D7%A0%D7%A2&diff=333979&oldid=prev תנא קמא: /* אנעקדאטן */ 2025-01-15T23:13:14Z <p><span dir="auto"><span class="autocomment">אנעקדאטן</span></span></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="yi"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ עלטערע ווערסיע</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">רעוויזיע פון 23:13, 15 יאנואר 2025</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l19">שורה 19:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">שורה 19:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==אנעקדאטן==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==אנעקדאטן==</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">לויט ווי די לעגענדע דערציילט, איז דאס אויפנעמען דעם [[רבי דוד סג"ל|טורי זהב]] אלס רב אין [[לעמבערג]], צו וואו ער איז אנגעקומען נאך די [[גזירות ת"ח ות"ט|ת"ח ות"ט אומרוען]] און געווארן דארט אויפגענומען אלס מנקר, פארוויקלט אין א געשיכטע אין וועלכע דער רב, רבי מאיר ז"ק, האט אים אריינגעשטעלט אין א קונע צוליב וואס ער האט, לדעתו, מכשיר געווען טריפות. זייענדיג אינעם קונע איז אדורך א קינד וואס איז געווען אנידערגעשלאגן צוליב וואס דער רב האט אים גע'טרפה'ט זיין עוף, און רבי דוד האט אים צוריקגעשיקט צום רב זאגן אז ס'איז כשר{{הערה|{{היברובוקס|גבריאל סוחסטוב|מצבת קודש|7021|page=32|מקום הוצאה=לעמבערג|שנת הוצאה=תר"כ}}}}.</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>אין תמ&quot;א איז [[רבי דוד לידא]] געווארן רב אין אשכנזישער קהילה אין [[אמסטערדאם]], אבער נאך א קורצער צייט האט אויסגעבראכן א שווערע מחלוקת צווישן אים און די קהילה פירער, וועלכע האבן אויסגעטראכט אויף אים פארשידענע בלבולים, פארשעמט ברבים, און אים געצווינגען צו פארלאזן דעם שטאט. רבי דוד האט זיך געוואנדן צום ועד ארבע ארצות, און נאך אן אויספארשונג האבן זיי ארויסגעגעבן הארבע שטראפן פאר די פארמישטע. איינער פון די פארמישטע איז געווען א [[לובלין|לובלינער]] איד סענדער, וועלכער האט מזייף געווען א צעטל און דאס אנגעלייגט אויפן רב, און דערפאר באקומען פון רבי דוד'ס שונאים 60 ר&quot;ט. צווישן די שטראפן וואס זענען אויסגערופן געווארן אויף סענדער איז &quot;כדי לפרסם קלונו זאל ער שטיין אין די קוני' פארן גרויסן לובלינער שול כל משך זמן התפלה של שחרית&quot;{{הערה|{{היברובוקס|רבי דוד לידא|באר עשק|9096|page=30|מקום הוצאה=ווארשא|שנת הוצאה=תרס&quot;ד|עמ=26}}}}.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>אין תמ&quot;א איז [[רבי דוד לידא]] געווארן רב אין אשכנזישער קהילה אין [[אמסטערדאם]], אבער נאך א קורצער צייט האט אויסגעבראכן א שווערע מחלוקת צווישן אים און די קהילה פירער, וועלכע האבן אויסגעטראכט אויף אים פארשידענע בלבולים, פארשעמט ברבים, און אים געצווינגען צו פארלאזן דעם שטאט. רבי דוד האט זיך געוואנדן צום ועד ארבע ארצות, און נאך אן אויספארשונג האבן זיי ארויסגעגעבן הארבע שטראפן פאר די פארמישטע. איינער פון די פארמישטע איז געווען א [[לובלין|לובלינער]] איד סענדער, וועלכער האט מזייף געווען א צעטל און דאס אנגעלייגט אויפן רב, און דערפאר באקומען פון רבי דוד'ס שונאים 60 ר&quot;ט. צווישן די שטראפן וואס זענען אויסגערופן געווארן אויף סענדער איז &quot;כדי לפרסם קלונו זאל ער שטיין אין די קוני' פארן גרויסן לובלינער שול כל משך זמן התפלה של שחרית&quot;{{הערה|{{היברובוקס|רבי דוד לידא|באר עשק|9096|page=30|מקום הוצאה=ווארשא|שנת הוצאה=תרס&quot;ד|עמ=26}}}}.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l30">שורה 30:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">שורה 32:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>לויט א חסידישער לעגענדע האט א מיניסטער אין פעטערבורג, א משומד, ערלעדיגט פאר'ן [[זיטאמיר-סלאוויטא דרוק|סלאוויטער דרוק]] דער &quot;ראזרעשעניע&quot; (ערלויבעניש), וועלכע דער רוסישער רעגירונג האט פארלאנגט, נאך א מופת פון [[רבי שניאור זלמן פון לאדי|בעל התניא]]. דאס האט דער שר געטון אלס הכרת הטוב פאר א געוויסער רבי משה גיטל'ס, א מלמד, וועלכער האט אים אלס בחור געראטעוועט פון די בזיונות וואס ער האט געליטן זייענדיג אריינגעשטעלט אינעם קונע{{הערה|{{היברובוקס|חיים מאיר היילמאן|בית רבי - תולדות הרב: דער אלטער רבי ר' שניאור זלמן|43250|page=85|מקום הוצאה=ווילנא|שנת הוצאה=תרס&quot;ד|עמ=81-86}}; יהושע מונדשיין, [https://www.kramim.info/article/ספרי-התניא-שהדפיס-אדמור-הזקן/85184681 &quot;ספרי ה'תניא' שהדפיס אדמו&quot;ר הזקן&quot;], כפר חב&quot;ד גל' 1213-1214}}.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>לויט א חסידישער לעגענדע האט א מיניסטער אין פעטערבורג, א משומד, ערלעדיגט פאר'ן [[זיטאמיר-סלאוויטא דרוק|סלאוויטער דרוק]] דער &quot;ראזרעשעניע&quot; (ערלויבעניש), וועלכע דער רוסישער רעגירונג האט פארלאנגט, נאך א מופת פון [[רבי שניאור זלמן פון לאדי|בעל התניא]]. דאס האט דער שר געטון אלס הכרת הטוב פאר א געוויסער רבי משה גיטל'ס, א מלמד, וועלכער האט אים אלס בחור געראטעוועט פון די בזיונות וואס ער האט געליטן זייענדיג אריינגעשטעלט אינעם קונע{{הערה|{{היברובוקס|חיים מאיר היילמאן|בית רבי - תולדות הרב: דער אלטער רבי ר' שניאור זלמן|43250|page=85|מקום הוצאה=ווילנא|שנת הוצאה=תרס&quot;ד|עמ=81-86}}; יהושע מונדשיין, [https://www.kramim.info/article/ספרי-התניא-שהדפיס-אדמור-הזקן/85184681 &quot;ספרי ה'תניא' שהדפיס אדמו&quot;ר הזקן&quot;], כפר חב&quot;ד גל' 1213-1214}}.</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==רעפערענצן==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==רעפערענצן==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{רעפערענצן}}</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{רעפערענצן}}</div></td></tr> </table> תנא קמא https://yi.hamichlol.org.il/w/index.php?title=%D7%A7%D7%95%D7%A0%D7%A2&diff=333977&oldid=prev תנא קמא אין 21:41, 15 יאנואר 2025 2025-01-15T21:41:32Z <p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="yi"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ עלטערע ווערסיע</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">רעוויזיע פון 21:41, 15 יאנואר 2025</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l29">שורה 29:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">שורה 29:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ס'האט אפילו געטראפן אז א ספר וואס מען האט פאר'משפּט אויף פארברענען, איז פריער אויפגעהאנגען געווארן אויף אזא &quot;קונע&quot;, ווי למשל, [[ווייזל]]'ס בוך: &quot;דברי שלום ואמת&quot;{{הערה|שם=דאוויד|דוד דאווידאוויטש, '''שולן אין פוילן''', בוענאס אייראס, תשכ&quot;א, ז' 333–334; 359}}.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ס'האט אפילו געטראפן אז א ספר וואס מען האט פאר'משפּט אויף פארברענען, איז פריער אויפגעהאנגען געווארן אויף אזא &quot;קונע&quot;, ווי למשל, [[ווייזל]]'ס בוך: &quot;דברי שלום ואמת&quot;{{הערה|שם=דאוויד|דוד דאווידאוויטש, '''שולן אין פוילן''', בוענאס אייראס, תשכ&quot;א, ז' 333–334; 359}}.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ארום תק&quot;נ איז ארויס </del>א <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">געזעץ אז יעדער דרוקער דארף האבן </del>א &quot;ראזרעשעניע&quot; (ערלויבעניש) פון <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">פעטערבורג. איז ער געגאנגען קיין ליאזנא צו </del>[[רבי שניאור זלמן פון לאדי|<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">רבי שניאור זלמן</del>]]<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">, וועלכער </del>האט <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">אים געזאגט ער זאל פארן קיין ווילנא, וואו </del>א <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">מלמד </del>משה גיטל'ס <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">וועט אים העלפן. דארט האט ער</del>, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">נאך גרויס אנשטרענגונג, געטראפן דעם </del>מלמד <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">און אים געדונגען פאר צוויי יאר</del>, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">און דערווייל געבליבן אין ווילנא. איין טאג </del>האט <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">א שר זיי געזען שפאצירן, און איז צוגעקומען און זיי דערציילט: ער האט אמאל געלערנט אין ישיבה, ער האט זיך פארזינדיגט האט מען </del>אים <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">אריינגעשטעלט אין קונע, און דערצו אנגעטון פילע בזיונות, און אלע בחורים </del>פון <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ישיבה זענען געשטאנען און געלאכט פון מיר. איך האב געפילט אונמאכט, און דו משה גיטל'ס ביסט אריבער און אנגעשריגן און פארטריבן </del>די <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">בחורים. איך בין שפעטער געגאנגען שטודירן און זיך געטויפט, און יעצט בין איך א מיניסטער אין פעטערבורג. איך וויל דיר עפעס גוטס צוריקטון, און געבן געלט דו זאלסט מער קיין מלמד נישט דארפן זיין. האט אים משה גיטל'ס געזאגט אז </del>ער האט <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">זיך שוין אונטערגענומען אויף צוויי יאר ביים סלאוויטער איד. דאן האט רבי משה סלאוויטער געבעטן דעם שר ער זאל אים ערלעדיגן די ערלויבעניש, און דער שר האט אים דאס ערלעדיגט</del>{{הערה|{{היברובוקס|חיים מאיר היילמאן|בית רבי - תולדות הרב: דער אלטער רבי ר' שניאור זלמן|43250|page=85|מקום הוצאה=ווילנא|שנת הוצאה=תרס&quot;ד|עמ=81-86}}}}.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">לויט </ins>א <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">חסידישער לעגענדע האט </ins>א <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">מיניסטער אין פעטערבורג, א משומד, ערלעדיגט פאר'ן [[זיטאמיר-סלאוויטא דרוק|סלאוויטער דרוק]] דער </ins>&quot;ראזרעשעניע&quot; (ערלויבעניש)<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">, וועלכע דער רוסישער רעגירונג האט פארלאנגט, נאך א מופת </ins>פון [[רבי שניאור זלמן פון לאדי|<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">בעל התניא</ins>]]<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">. דאס </ins>האט <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">דער שר געטון אלס הכרת הטוב פאר </ins>א <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">געוויסער רבי </ins>משה גיטל'ס, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">א </ins>מלמד, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">וועלכער </ins>האט אים <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">אלס בחור געראטעוועט </ins>פון די <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">בזיונות וואס </ins>ער האט <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">געליטן זייענדיג אריינגעשטעלט אינעם קונע</ins>{{הערה|{{היברובוקס|חיים מאיר היילמאן|בית רבי - תולדות הרב: דער אלטער רבי ר' שניאור זלמן|43250|page=85|מקום הוצאה=ווילנא|שנת הוצאה=תרס&quot;ד|עמ=81-86}}<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">; יהושע מונדשיין, [https://www.kramim.info/article/ספרי-התניא-שהדפיס-אדמור-הזקן/85184681 &quot;ספרי ה'תניא' שהדפיס אדמו&quot;ר הזקן&quot;], כפר חב&quot;ד גל' 1213-1214</ins>}}.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==רעפערענצן==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==רעפערענצן==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{רעפערענצן}}</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{רעפערענצן}}</div></td></tr> <!-- diff cache key hamichlol_main_yi-mw_:diff::1.12:old-333976:rev-333977 --> </table> תנא קמא https://yi.hamichlol.org.il/w/index.php?title=%D7%A7%D7%95%D7%A0%D7%A2&diff=333976&oldid=prev תנא קמא אין 21:33, 15 יאנואר 2025 2025-01-15T21:33:49Z <p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="yi"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ עלטערע ווערסיע</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">רעוויזיע פון 21:33, 15 יאנואר 2025</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l7">שורה 7:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">שורה 7:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>די קונע פלעגן אידן נוצן קעגן די וואס האבן געזינדיגט קעגן אידישקייט אדער קעגן די אינטערעסן פון דער קהילה, ווי פאר מסירה, ניאוף, חוצפה פאר'ן רב אד&quot;ג{{הערה|זעט למשל דער קראקער פנקס, געברענגט אין {{אוצר החכמה|שמחה אסף|העונשין אחרי חתימת התלמוד|158903|page=131|מקום הוצאה=ירושלים|שנת הוצאה=תרפ&quot;ב|עמ=133}}}}, און איז געווען פּלאצירט אין א ווינקל פונעם קהל-שטיבל, וואס איז געווענליך געווען נעבן דער שול, ווי אין [[פאליש|פּאָליש]]. דער פארברעכער איז אריינגעשטעלט געווארן אין דער קונע באלד פאר שחרית אדער מנחה פאר א צאל שטונדן; און יעדער מתפלל האט געהאט די רעכט, און אפילו געהאלטן פאר א פליכט, צו שפייען דעם שולדיגן אין פנים, און אים שלאגן און אנדערש באליידיגן.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>די קונע פלעגן אידן נוצן קעגן די וואס האבן געזינדיגט קעגן אידישקייט אדער קעגן די אינטערעסן פון דער קהילה, ווי פאר מסירה, ניאוף, חוצפה פאר'ן רב אד&quot;ג{{הערה|זעט למשל דער קראקער פנקס, געברענגט אין {{אוצר החכמה|שמחה אסף|העונשין אחרי חתימת התלמוד|158903|page=131|מקום הוצאה=ירושלים|שנת הוצאה=תרפ&quot;ב|עמ=133}}}}, און איז געווען פּלאצירט אין א ווינקל פונעם קהל-שטיבל, וואס איז געווענליך געווען נעבן דער שול, ווי אין [[פאליש|פּאָליש]]. דער פארברעכער איז אריינגעשטעלט געווארן אין דער קונע באלד פאר שחרית אדער מנחה פאר א צאל שטונדן; און יעדער מתפלל האט געהאט די רעכט, און אפילו געהאלטן פאר א פליכט, צו שפייען דעם שולדיגן אין פנים, און אים שלאגן און אנדערש באליידיגן.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>די נאמען קונע איז פון פוילישער kuna. די סארט שטראף איז געווען פארשפרייט אין קאטוילישע קירכעס און אויף פריצ'ישע גיטער. פונקט ווען די קונע איז איינגעפירט געווארן אין די אידישע געמיינדעס, איז נישט באקאנט. די אידן האבן דאס, ווי עס זעט אויס, גענומען פון זייערע קריסטליכע שכנים{{הערה|<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">1</del>={{אנצ יהודית|9550-kuna|KUNA|Herman Rosenthal}}}}.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>די נאמען קונע איז פון פוילישער kuna. די סארט שטראף איז געווען פארשפרייט אין קאטוילישע קירכעס און אויף פריצ'ישע גיטער. פונקט ווען די קונע איז איינגעפירט געווארן אין די אידישע געמיינדעס, איז נישט באקאנט. די אידן האבן דאס, ווי עס זעט אויס, גענומען פון זייערע קריסטליכע שכנים{{הערה|<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">שם</ins>=<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">אנצ|</ins>{{אנצ יהודית|9550-kuna|KUNA|Herman Rosenthal}}}}.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>אזעלכע &quot;קונעס&quot; האבן זיך געפונען אין א סך, אפשר רוב, פּוילישע שולן אבער מיט דער צייט זענען א טייל פון זיי געווארן ליקווידירט. אין די שולן פון: [[לעמבערג]]{{הערה|[https://www.moreshetyahadutpolin.org/he/node/1078 לבוב – מרכז מורשת יהדות פולין]}}, ווילנע, [[ליסע]], [[פינטשעוו|פּינטשעוו]], [[פיעטריקאוו|פּיעטריקאָוו-טריב.]], [[סטריזשעוו]] ביי ריישע און אין די הילצערנע שולן פון פּשעדבאָזש, גאמבין, [[ווארקע|וואָרקע]], [[דווארט|דוואַרט]] (וואַרטאַ), האבן זיך די &quot;קונעס&quot; אפּגעהיטן ביז צו די לעצטע צייטן{{הערה|שם=דאוויד}}. אין פרשיסחא איז עס נאך היינט דא.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>אזעלכע &quot;קונעס&quot; האבן זיך געפונען אין א סך, אפשר רוב, פּוילישע שולן אבער מיט דער צייט זענען א טייל פון זיי געווארן ליקווידירט. אין די שולן פון: [[לעמבערג]]{{הערה|[https://www.moreshetyahadutpolin.org/he/node/1078 לבוב – מרכז מורשת יהדות פולין]}}, ווילנע, [[ליסע]], [[פינטשעוו|פּינטשעוו]], [[פיעטריקאוו|פּיעטריקאָוו-טריב.]], [[סטריזשעוו]] ביי ריישע און אין די הילצערנע שולן פון פּשעדבאָזש, גאמבין, [[ווארקע|וואָרקע]], [[דווארט|דוואַרט]] (וואַרטאַ), האבן זיך די &quot;קונעס&quot; אפּגעהיטן ביז צו די לעצטע צייטן{{הערה|שם=דאוויד}}. אין פרשיסחא איז עס נאך היינט דא.</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l13">שורה 13:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">שורה 13:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>עס זענען אויך באקאנט &quot;קונעס&quot; אויסער פּוילן און ליטא, ווי אין דער [[מאטערסדארף|מאטעסדארפער]] שול (בורגענלאנד, עסטרייך){{הערה|זע מ. גולדשטיין: מאמר שבע קהילות, תל-אביב תשט&quot;ו, ז' 11.}}.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>עס זענען אויך באקאנט &quot;קונעס&quot; אויסער פּוילן און ליטא, ווי אין דער [[מאטערסדארף|מאטעסדארפער]] שול (בורגענלאנד, עסטרייך){{הערה|זע מ. גולדשטיין: מאמר שבע קהילות, תל-אביב תשט&quot;ו, ז' 11.}}.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>די קונע אין [[מהרש&quot;א]]'ס שול אין אוסטראה איז באשטאנען פון אזא שמאלער, הויכער אַלמער, אין וועלכן עס האט געקענט אריין בלויז איין מענטש, און דאס <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">אױך </del>נאר שטייענדיג, מיט אראפּגעלאזטע הענט. אין דעם טירל פון קונע אויבן איז געווען אַן עפענונג דורך וועלכן מ’האט געקענט אנזען דאס פּנים פונעם פאר'משפּט'ן און דורך איר אריינשפּייען{{הערה|אברהם רעכטמאן, [https://www.yiddishbookcenter.org/collections/yiddish-books/spb-nybc200744/rechtman-abraham-yidishe-etnografye-un-folklor-zikhroynes-vegn-der?book-page=72&amp;book-mode=1up יידישע עטנאגראפיע און פאלקלאר], זייט 68}}.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>די קונע אין [[מהרש&quot;א]]'ס שול אין אוסטראה איז באשטאנען פון אזא שמאלער, הויכער אַלמער, אין וועלכן עס האט געקענט אריין בלויז איין מענטש, און דאס <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">אויך </ins>נאר שטייענדיג, מיט אראפּגעלאזטע הענט. אין דעם טירל פון קונע אויבן איז געווען אַן עפענונג דורך וועלכן מ’האט געקענט אנזען דאס פּנים פונעם פאר'משפּט'ן און דורך איר אריינשפּייען{{הערה|אברהם רעכטמאן, [https://www.yiddishbookcenter.org/collections/yiddish-books/spb-nybc200744/rechtman-abraham-yidishe-etnografye-un-folklor-zikhroynes-vegn-der?book-page=72&amp;book-mode=1up יידישע עטנאגראפיע און פאלקלאר], זייט 68}}.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>איינע פון די מנהגים וואס די [[קאראאימער]] האבן איבערגענומען פון די אידן אין ליטע איז געווען די קונע, אין וועלכער זיי פלעגן אריינשטעלן פאר דעם קלענסטן חטא{{הערה|</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>איינע פון די מנהגים וואס די [[קאראאימער]] האבן איבערגענומען פון די אידן אין ליטע איז געווען די קונע, אין וועלכער זיי פלעגן אריינשטעלן פאר דעם קלענסטן חטא{{הערה|</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l25">שורה 25:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">שורה 25:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>אין ווינטער תקל&quot;ב, ווען ס'האט זיך אנגעהויבן די [[התנגדות צו חסידות]], האבן די פרנסים און צוויי כיתות בית-דין מיטן ווילנער שטאט-רב ארויסגעגעבן א פסק צו פארברענען &quot;ספרי דתיהם&quot; פון די &quot;חשודים&quot; פאר קבלת שבת ביים אריינגאנג פון שול נעבן דעם קונע, און אז דער &quot;מסית ומדיח&quot; רבי איסר, &quot;וואס איז פריער געווען גערימט און געלויבט ביי אידן&quot;, דער הויפט פירער פונעם &quot;קארלינער (–חסידישער) מנין&quot; אין ווילנע און תלמיד פון [[רבי מענדעלע וויטעבסקער]], מוז שבת אינדערפרי זיך מתוודה זיין אויף די בימה אין גרויסן שול, און דערנאך זאל ער ווערן געלייגט אין חרם. ביזן אויספירן דעם פסק האט מען ר' איסרן אריינגעזעצט אין תפיסה אין ווילנער שלאס. ווען דער גאון האט זיך דערוויסט פונעם פסק (ער איז דעמאלט געווען אין ווילנער פארשטאט אַנטאָקאָליע), האט ער אויסגעדרוקט שטארקע אומצופרידנהייט אויף דעם גרינגען שטראף, &quot;וואלט איך נאר געהאט כח וואלט איך געטון ווי אליהו הנביא האט געטון מיט די נביאים פון [[בעל (אפגאט)|בעל]]&quot;. דער גאון האט געפאדערט מען זאל שטעלן איסר אין קונע אבער די פרנסים האבן דערצו נישט מסכים געווען און אנשטאט האבן זיי פאר קבלת שבת דעם פאר'משפט'ן געשלאגן אין קהל-שטיבל מיט א קאנטשיק, און דערנאך האבן זיי פארברענט די חסידישע כתבים ביי דער קונע. פרייטאג-צו-נאכט איז ר' איסר געווען פארשפארט אין קהל-שטיבל, און אויף מארגן, שבת, בעת תפילת שחרית, איז ער מיט זיינע חברים אויף אויף דער בימה אין און אויסגעהערט דעם נוסח פון [[חרם]], וואס איז אויסגערופן געווארן אויף די חסידים{{הערה|[[שמעון דובנאוו]], '''[https://www.yiddishbookcenter.org/collections/yiddish-books/spb-nybc206951/dubnow-simon-geshikhte-fun-hasidizm-oyfn-yesod-fun-originele-mekoyrim-gedrukte-vol-1?book-page=209&amp;book-mode=1up געשיכטע פון חסידיזם]''' ווילנע תר&quot;צ, זייט 188-9, לויט ספר &quot;זמיר עריצים וחרבות צורים&quot;}}.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>אין ווינטער תקל&quot;ב, ווען ס'האט זיך אנגעהויבן די [[התנגדות צו חסידות]], האבן די פרנסים און צוויי כיתות בית-דין מיטן ווילנער שטאט-רב ארויסגעגעבן א פסק צו פארברענען &quot;ספרי דתיהם&quot; פון די &quot;חשודים&quot; פאר קבלת שבת ביים אריינגאנג פון שול נעבן דעם קונע, און אז דער &quot;מסית ומדיח&quot; רבי איסר, &quot;וואס איז פריער געווען גערימט און געלויבט ביי אידן&quot;, דער הויפט פירער פונעם &quot;קארלינער (–חסידישער) מנין&quot; אין ווילנע און תלמיד פון [[רבי מענדעלע וויטעבסקער]], מוז שבת אינדערפרי זיך מתוודה זיין אויף די בימה אין גרויסן שול, און דערנאך זאל ער ווערן געלייגט אין חרם. ביזן אויספירן דעם פסק האט מען ר' איסרן אריינגעזעצט אין תפיסה אין ווילנער שלאס. ווען דער גאון האט זיך דערוויסט פונעם פסק (ער איז דעמאלט געווען אין ווילנער פארשטאט אַנטאָקאָליע), האט ער אויסגעדרוקט שטארקע אומצופרידנהייט אויף דעם גרינגען שטראף, &quot;וואלט איך נאר געהאט כח וואלט איך געטון ווי אליהו הנביא האט געטון מיט די נביאים פון [[בעל (אפגאט)|בעל]]&quot;. דער גאון האט געפאדערט מען זאל שטעלן איסר אין קונע אבער די פרנסים האבן דערצו נישט מסכים געווען און אנשטאט האבן זיי פאר קבלת שבת דעם פאר'משפט'ן געשלאגן אין קהל-שטיבל מיט א קאנטשיק, און דערנאך האבן זיי פארברענט די חסידישע כתבים ביי דער קונע. פרייטאג-צו-נאכט איז ר' איסר געווען פארשפארט אין קהל-שטיבל, און אויף מארגן, שבת, בעת תפילת שחרית, איז ער מיט זיינע חברים אויף אויף דער בימה אין און אויסגעהערט דעם נוסח פון [[חרם]], וואס איז אויסגערופן געווארן אויף די חסידים{{הערה|[[שמעון דובנאוו]], '''[https://www.yiddishbookcenter.org/collections/yiddish-books/spb-nybc206951/dubnow-simon-geshikhte-fun-hasidizm-oyfn-yesod-fun-originele-mekoyrim-gedrukte-vol-1?book-page=209&amp;book-mode=1up געשיכטע פון חסידיזם]''' ווילנע תר&quot;צ, זייט 188-9, לויט ספר &quot;זמיר עריצים וחרבות צורים&quot;}}.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>אין יאר 1782 האבן די זקנים פון [[מינסק]]ער קהל, ווערנדיג באשולדיגט פון עטליכע אידישע האנטארבעטער אין אונטערדריקן דעם המון און מיט פארנוצן די פאלקס-געלט, באשטראפט די פירער פון די אומצופרידענע איבערדרייער מיטן זיי אריינלייגן אין די קונע{{הערה|<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">{{</del>אנצ <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">יהודית|9550-kuna|KUNA|Herman Rosenthal}}</del>}}.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>אין יאר 1782 האבן די זקנים פון [[מינסק]]ער קהל, ווערנדיג באשולדיגט פון עטליכע אידישע האנטארבעטער אין אונטערדריקן דעם המון און מיט פארנוצן די פאלקס-געלט, באשטראפט די פירער פון די אומצופרידענע איבערדרייער מיטן זיי אריינלייגן אין די קונע{{הערה|<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">שם=</ins>אנצ}}.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ס'האט אפילו געטראפן אז א ספר וואס מען האט פאר'משפּט אויף פארברענען, איז פריער אויפגעהאנגען געווארן אויף אזא &quot;קונע&quot;, ווי למשל, [[ווייזל]]'ס בוך: &quot;דברי שלום ואמת&quot;{{הערה|שם=דאוויד|דוד דאווידאוויטש, '''שולן אין פוילן''', בוענאס אייראס, תשכ&quot;א, ז' 333–334; 359}}.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ס'האט אפילו געטראפן אז א ספר וואס מען האט פאר'משפּט אויף פארברענען, איז פריער אויפגעהאנגען געווארן אויף אזא &quot;קונע&quot;, ווי למשל, [[ווייזל]]'ס בוך: &quot;דברי שלום ואמת&quot;{{הערה|שם=דאוויד|דוד דאווידאוויטש, '''שולן אין פוילן''', בוענאס אייראס, תשכ&quot;א, ז' 333–334; 359}}.</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ארום תק"נ איז ארויס א געזעץ אז יעדער דרוקער דארף האבן א "ראזרעשעניע" (ערלויבעניש) פון פעטערבורג. איז ער געגאנגען קיין ליאזנא צו [[רבי שניאור זלמן פון לאדי|רבי שניאור זלמן]], וועלכער האט אים געזאגט ער זאל פארן קיין ווילנא, וואו א מלמד משה גיטל'ס וועט אים העלפן. דארט האט ער, נאך גרויס אנשטרענגונג, געטראפן דעם מלמד און אים געדונגען פאר צוויי יאר, און דערווייל געבליבן אין ווילנא. איין טאג האט א שר זיי געזען שפאצירן, און איז צוגעקומען און זיי דערציילט: ער האט אמאל געלערנט אין ישיבה, ער האט זיך פארזינדיגט האט מען אים אריינגעשטעלט אין קונע, און דערצו אנגעטון פילע בזיונות, און אלע בחורים פון ישיבה זענען געשטאנען און געלאכט פון מיר. איך האב געפילט אונמאכט, און דו משה גיטל'ס ביסט אריבער און אנגעשריגן און פארטריבן די בחורים. איך בין שפעטער געגאנגען שטודירן און זיך געטויפט, און יעצט בין איך א מיניסטער אין פעטערבורג. איך וויל דיר עפעס גוטס צוריקטון, און געבן געלט דו זאלסט מער קיין מלמד נישט דארפן זיין. האט אים משה גיטל'ס געזאגט אז ער האט זיך שוין אונטערגענומען אויף צוויי יאר ביים סלאוויטער איד. דאן האט רבי משה סלאוויטער געבעטן דעם שר ער זאל אים ערלעדיגן די ערלויבעניש, און דער שר האט אים דאס ערלעדיגט{{הערה|{{היברובוקס|חיים מאיר היילמאן|בית רבי - תולדות הרב: דער אלטער רבי ר' שניאור זלמן|43250|page=85|מקום הוצאה=ווילנא|שנת הוצאה=תרס"ד|עמ=81-86}}}}.</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==רעפערענצן==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==רעפערענצן==</div></td></tr> </table> תנא קמא https://yi.hamichlol.org.il/w/index.php?title=%D7%A7%D7%95%D7%A0%D7%A2&diff=333969&oldid=prev שווערמער: הגהה 2025-01-15T19:08:37Z <p>הגהה</p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="yi"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ עלטערע ווערסיע</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">רעוויזיע פון 19:08, 15 יאנואר 2025</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l4">שורה 4:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">שורה 4:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[טעקע:Synagoga w Przysusze 05.jpg|קליין|א קונע ביים שול אין פשיסחא]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[טעקע:Synagoga w Przysusze 05.jpg|קליין|א קונע ביים שול אין פשיסחא]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>דער '''קונע''' איז א פארעם פון א קערפערליכע שטראף באנוצט דורך אידן און גוים אין פוילן און ליטא אין שפעט [[מיטלאלטער]], וואס איז באשטאנען פון א שאנד-סלופּ, א רינג אויף א קייט וואס איז געווען צוגעפעסטיגט צו דער וואנט, מיט וועלכע מען האט צוגעבונדן דעם פארזינדיגטן ביים האלז אדער ביי די הענט.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>דער '''קונע''' איז א פארעם פון א קערפערליכע שטראף באנוצט דורך אידן און גוים אין פוילן און ליטא אין שפעט [[מיטלאלטער]], וואס איז באשטאנען פון א שאנד-סלופּ, א רינג אויף א קייט וואס איז געווען צוגעפעסטיגט צו דער וואנט, מיט וועלכע מען האט צוגעבונדן דעם פארזינדיגטן ביים האלז אדער ביי די הענט.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">==געשיכטע==</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>די קונע פלעגן אידן נוצן קעגן די וואס האבן געזינדיגט קעגן אידישקייט אדער קעגן די אינטערעסן פון דער קהילה, ווי פאר מסירה, ניאוף, חוצפה פאר'ן רב אד&quot;ג{{הערה|זעט למשל דער קראקער פנקס, געברענגט אין {{אוצר החכמה|שמחה אסף|העונשין אחרי חתימת התלמוד|158903|page=131|מקום הוצאה=ירושלים|שנת הוצאה=תרפ&quot;ב|עמ=133}}}}, און איז געווען פּלאצירט אין א ווינקל פונעם קהל-שטיבל, וואס איז געווענליך געווען נעבן דער שול, ווי אין [[פאליש|פּאָליש]]. דער פארברעכער איז אריינגעשטעלט געווארן אין דער קונע באלד פאר שחרית אדער מנחה פאר א צאל שטונדן; און יעדער מתפלל האט געהאט די רעכט, און אפילו געהאלטן פאר א פליכט, צו שפייען דעם שולדיגן אין פנים, און אים שלאגן און אנדערש באליידיגן.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>די קונע פלעגן אידן נוצן קעגן די וואס האבן געזינדיגט קעגן אידישקייט אדער קעגן די אינטערעסן פון דער קהילה, ווי פאר מסירה, ניאוף, חוצפה פאר'ן רב אד&quot;ג{{הערה|זעט למשל דער קראקער פנקס, געברענגט אין {{אוצר החכמה|שמחה אסף|העונשין אחרי חתימת התלמוד|158903|page=131|מקום הוצאה=ירושלים|שנת הוצאה=תרפ&quot;ב|עמ=133}}}}, און איז געווען פּלאצירט אין א ווינקל פונעם קהל-שטיבל, וואס איז געווענליך געווען נעבן דער שול, ווי אין [[פאליש|פּאָליש]]. דער פארברעכער איז אריינגעשטעלט געווארן אין דער קונע באלד פאר שחרית אדער מנחה פאר א צאל שטונדן; און יעדער מתפלל האט געהאט די רעכט, און אפילו געהאלטן פאר א פליכט, צו שפייען דעם שולדיגן אין פנים, און אים שלאגן און אנדערש באליידיגן.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l18">שורה 18:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">שורה 18:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{אוצר החכמה|מ. אוריאל|ליטע|151419|page=101|קעפל=די קאראאימער פאר די לעצטע 150 יאר|באנד=א|מקום הוצאה=ניו יארק|שנת הוצאה=תשי&quot;א|מו&quot;ל=קולטור-געזעלשאפט פון ליטווישע יידן|עמ=205}}}}.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{אוצר החכמה|מ. אוריאל|ליטע|151419|page=101|קעפל=די קאראאימער פאר די לעצטע 150 יאר|באנד=א|מקום הוצאה=ניו יארק|שנת הוצאה=תשי&quot;א|מו&quot;ל=קולטור-געזעלשאפט פון ליטווישע יידן|עמ=205}}}}.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">געשיכטעס</del>==</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">אנעקדאטן</ins>==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>אין תמ&quot;א איז [[רבי דוד לידא]] געווארן רב אין אשכנזישער קהילה אין [[אמסטערדאם]], אבער נאך א קורצער צייט האט אויסגעבראכן א שווערע מחלוקת צווישן אים און די קהילה פירער, וועלכע האבן אויסגעטראכט אויף אים פארשידענע בלבולים, פארשעמט ברבים, און אים געצווינגען צו פארלאזן דעם שטאט. רבי דוד האט זיך געוואנדן צום ועד ארבע ארצות, און נאך אן אויספארשונג האבן זיי ארויסגעגעבן הארבע שטראפן פאר די פארמישטע. איינער פון די פארמישטע איז געווען א [[לובלין|לובלינער]] איד סענדער, וועלכער האט מזייף געווען א צעטל און דאס אנגעלייגט אויפן רב, און דערפאר באקומען פון רבי דוד'ס שונאים 60 ר&quot;ט. צווישן די שטראפן וואס זענען אויסגערופן געווארן אויף סענדער איז &quot;כדי לפרסם קלונו זאל ער שטיין אין די קוני' פארן גרויסן לובלינער שול כל משך זמן התפלה של שחרית&quot;{{הערה|{{היברובוקס|רבי דוד לידא|באר עשק|9096|page=30|מקום הוצאה=ווארשא|שנת הוצאה=תרס&quot;ד|עמ=26}}}}.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>אין תמ&quot;א איז [[רבי דוד לידא]] געווארן רב אין אשכנזישער קהילה אין [[אמסטערדאם]], אבער נאך א קורצער צייט האט אויסגעבראכן א שווערע מחלוקת צווישן אים און די קהילה פירער, וועלכע האבן אויסגעטראכט אויף אים פארשידענע בלבולים, פארשעמט ברבים, און אים געצווינגען צו פארלאזן דעם שטאט. רבי דוד האט זיך געוואנדן צום ועד ארבע ארצות, און נאך אן אויספארשונג האבן זיי ארויסגעגעבן הארבע שטראפן פאר די פארמישטע. איינער פון די פארמישטע איז געווען א [[לובלין|לובלינער]] איד סענדער, וועלכער האט מזייף געווען א צעטל און דאס אנגעלייגט אויפן רב, און דערפאר באקומען פון רבי דוד'ס שונאים 60 ר&quot;ט. צווישן די שטראפן וואס זענען אויסגערופן געווארן אויף סענדער איז &quot;כדי לפרסם קלונו זאל ער שטיין אין די קוני' פארן גרויסן לובלינער שול כל משך זמן התפלה של שחרית&quot;{{הערה|{{היברובוקס|רבי דוד לידא|באר עשק|9096|page=30|מקום הוצאה=ווארשא|שנת הוצאה=תרס&quot;ד|עמ=26}}}}.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> </table> שווערמער